Eylül 2026
Tüm köşe yazıları ve Gündem analizleri.
10 sonuç
ABD, füze ateşinin ardından üç İran petrol tankerini vurdu
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, İran Devrim Muhafızları’nın iki Amerikan savaş gemisine balistik füze attığını, ardından iki İran ham petrol tankerini kullanılamaz hâle getirip üçüncüsünü imha ettiğini açıkladı. Komutanlık personelin zarar görmediğini bildirirken, gemilerde ölen ya da yaralanan olup olmadığına ilişkin bilgi vermedi. Saldırılar, Donald Trump’ın 18 Amerikan askerinin öldüğü İran harekâtını küçümsemesinden bir gün sonra geldi.
Alman yetkililer, şebeke sabotajı girişimini iklim aşırıcılığıyla ilişkilendirdi
France 24 ve Deutschlandfunk, İçişleri Bakanı Alexander Dobrindt’in Alman elektrik altyapısına yönelik sabotaj girişimlerini nitelendirmesini ayrı ayrı aktardı. Haberler aynı trafo merkezi saldırısı iddialarını konu alıyor ve iklim aşırıcılığı değerlendirmesini Dobrindt’e atfediyor.
Amerikan çitası Miracinonyx, çitalardan çok pumalara yakındı
Current Biology'de yayımlanan çalışma, Miracinonyx trumani'nin akrabalığını eski DNA ile, kuzeydeki beslenmesini ise izotoplarla yeniden inceliyor. UC Santa Cruz ve National Geographic, soyu tükenmiş kedinin yaşayan çitalardan çok pumalara yakın olduğunu; Yukon fosillerinin de balıkça zengin bir beslenmeye işaret ettiğini bildiriyor.
Audacity 4.0, ses düzenlemeyi kalıcı olmayan çalışma akışına taşıyor
Audacity 4.0, açık kaynaklı ses düzenleyicide arayüzü Qt etrafında yenilerken kalıcı olmayan düzenleme ve üst üste binen parçalar getiriyor. The Verge ve MacGeneration aynı 4 Eylül sürümünü, proje organizasyonu ve klip çalışması açısından birbirini tamamlayan ayrıntılarla ele aldı.
Avro bölgesinde perakende hacmi yüzde 0,6 düştü
Avro bölgesinde perakende satış hacmi temmuzda bir önceki aya göre yüzde 0,6 geriledi; AB genelinde düşüş yüzde 0,4 oldu. Gıda dışı ürünler ve yakıttaki daralmaya karşılık gıda, içecek ve tütün satışları arttı. Almanya aylık yüzde 3,4 düşüş kaydederken, Letonya ve Kıbrıs büyüdü. Her iki bölgenin toplam satış hacmi de bir yıl önceki düzeyin üzerinde kaldı.
Beş AB ülkesi, göçmenleri birlik dışına göndermek için ortak modelde uzlaştı
Danimarka, Almanya, Avusturya, Yunanistan ve Hollanda, sığınma başvurusu reddedilenler için AB dışında merkezler kurma planında uzlaştı. Danimarka ilk nakiller için 2027'yi hedefliyor; ev sahibi ülke açıklanmadı. Bakanın merkezleri izleyeceğini söylediği BM kuruluşları ise rollerinin kesinleşmediğini bildirdi. İnsan hakları kuruluşları, sınır dışındaki tesislerde hakların nasıl korunacağına ilişkin kaygılarını sürdürüyor.
BM, üç Batı Şeria kampının boşaltılmasında insanlığa karşı suç kaygısını dile getirdi
BM İnsan Hakları Ofisi, İsrail’in Demir Duvar Harekâtı sırasında üç mülteci kampının tüm nüfusunun yerinden edildiğini ve dönüşlerin engellendiğini bildirdi. Rapora göre 33.000’den fazla kişinin uzun süreli yerinden edilmesi, insanlığa karşı zorla nakil suçu konusunda ciddi kaygı doğuruyor. Cenin, Nur Şems ve Tulkarem’de evlerin yıkılması ve temel hizmetlerin kesilmesi de raporda yer aldı. İsrail, raporun yanlış bilgi yaydığını söyledi.
Bodhan AI, Hint dillerinde eğitime dört açık model getiriyor
Bodhan AI ile AI4Bharat; konuşma tanıma, metinden konuşma, makine çevirisi ve optik karakter tanıma için dört açık ağırlıklı model yayımladı. Analytics India Magazine ile ETEducation, dil kapsamlarını ve egemen altyapıda sunulan arayüzlerin eğitim uygulamalarına nasıl açıldığını aktarıyor. Kaynaklar ayrıca modellerin NVIDIA Nemotron ailesi üzerinde kurulduğunu belirtiyor.
Claude eylemcileri Fermat'ın son teoremini 11 günde Lean'de biçimselleştirdi
Anthropic'e göre Claude eylemcileri, Wiles ile Taylor'ın mevcut Fermat kanıtını 11 günde Lean koduna çevirdi. Yaklaşık 29.500 ara önermeyi kapsayan 13 milyon satırlık biçimselleştirmede son mantık denetimini Lean yaptı. Çalışma, 1990'larda tamamlanan kanıtın her adımını bilgisayarın sınayabileceği biçime getiriyor; teorem için yeni bir çözüm sunmuyor.
Claude, sesli sohbeti CarPlay ekranına taşıdı
Anthropic, Claude'un iPhone uygulamasına CarPlay desteği ekledi. Kullanıcılar araç ekranından yeni bir sesli sohbet başlatabiliyor ya da son konuşmalarına dönebiliyor. Uygulama, araç ve telefon işlevlerini yönetmiyor; üçüncü taraf uyandırma sözcüğü de desteklenmiyor. Claude, Apple'ın iOS 26.4 ile açtığı bu uygulama grubunda ChatGPT, Perplexity, Grok ve Meta AI'ya katıldı.