Danimarka’da manşet enflasyon yükselirken çekirdek oran geriledi
Danimarka’da eylül tüketici fiyatlarının yıllık artışı yüzde 2’den yüzde 2,2’ye çıktı. Yakıt fiyatları manşet oranı yukarı taşırken, enerji ve işlenmemiş gıda hariç çekirdek oran yüzde 2,2’den yüzde 1,9’a indi. Aylık toplam endeks değişmedi; farklı fiyat gruplarındaki hareketler birbirini dengeledi. Gıda ve alkolsüz içecek fiyatları yıllık bazda düştü.
Ekonomi ve Piyasalar··Akşam
Manşet oran yüzde 2,2’ye yükseldi
Danimarka İstatistik Kurumunun 12 Ekim’de yayımladığı verilerde, tüketici fiyatlarının yıllık artışı eylülde yüzde 2,2 oldu. Ağustosta oran yüzde 2’ydi. Ağustos ve eylül oranları aynı ulusal endekste ölçüldü. Manşet orandaki yükseliş, bütün mal ve hizmetlerin fiyatının aynı hızda arttığı anlamına gelmiyor. Kurum, ulaştırmanın yıllık enflasyona en büyük katkıyı yaptığını, yakıt fiyatlarının bu grupta öne çıktığını bildirdi.[1], [2]
Ulaştırma fiyatları yıllık yüzde 7,7 ve aylık yüzde 2,6 arttı. Yakıt fiyatları ulaştırma grubundaki yıllık artışta öne çıktı. Aynı dönemde gıda ve alkolsüz içecek fiyatları bir yıl öncesine göre yüzde 2,1, ağustosa göre yüzde 0,7 düştü. Bu ayrışma, tek bir yıllık manşet rakamının altında yer alan fiyat gruplarının farklı yönlerde hareket ettiğini somut biçimde gösteriyor.[1]
Çekirdek oran yüzde 1,9’a indi
Enerji ve işlenmemiş gıda çıkarılarak hesaplanan çekirdek enflasyon ağustostaki yüzde 2,2’den eylülde yüzde 1,9’a geriledi. Kurum, bu ölçütteki yıllık artışta kiraları başlıca etken olarak gösterdi; kiralar çekirdek endekste öne çıktı. Böylece enerjiyle daha doğrudan ilişkili manşet oran yükselirken, oynak kalemleri dışlayan çekirdek oran ters yönde hareket etti. Bu oranlar aynı dönemi ölçüyor ama sepetleri aynı değil.[1]
Hizmet fiyatlarındaki yıllık artış yüzde 3,3, mal fiyatlarındaki artış yüzde 0,9 oldu. Bu fark, kira gibi hizmet kalemlerinin çekirdek endekste neden önem taşıdığını açıklayan ek bağlam sunuyor. Çekirdek oranın düşmesi kiraların gerilediği anlamına gelmiyor; oran, dahil edilen kalemlerin birlikte ağırlıklandırılmış yıllık değişimi. Eylül bülteni hem manşet hem çekirdek veriyi ayrı ayrı yayımladı.[1]
Aylık endeks değişmedi
Toplam tüketici fiyat endeksi ağustostan eylüle değişmedi. Yakıt, giyim ve uçak bileti fiyatları arttı; yazlık konut kiraları, paket tatiller ve gıda fiyatları düştü. Bu kalemlerin farklı yönlerdeki hareketine rağmen toplam aylık endeks sabit kaldı. Farklı kalemlerdeki hareketlerin ardından toplam ölçü sabit kaldı.[1]
Avrupa Birliği ile uyumlu tüketici fiyat endeksinde yıllık artış yüzde 2,1 oldu. Uyumlu ölçüt, ev sahiplerinin kendi konutlarını kullanımı için hesaplanan kira eşdeğerini kapsam dışı bırakıyor; ulusal yüzde 2,2’lik oranla farklı sepet kapsamına sahip. Uyumlu endeksin ağustostaki oranı yüzde 2’ydi. Her iki gösterge eylül için yıllık fiyat hareketini raporluyor, fakat aynı tanıma sahip tek bir oran olarak sunulmamalı.[1], [2]
