Kanada Merkez Bankası, 28 Ekim’de gecelik faiz hedefini çeyrek yüzde puan artırarak yüzde 2,5’e yükseltti. Bu, 2023’ten bu yana ilk artış oldu. Banka, yüksek enerji giderlerinin diğer mal ve hizmet fiyatlarına yayılma riskini azaltmayı amaçlıyor. Yenilenen tahmine göre enflasyonun yüzde 2 hedefine dönüşü 2028 ortasını bulacak; ek faiz artışı da gerekebilir.
Ekonomi ve Piyasalar··Gece
Temmuz 2023’ten bu yana ilk faiz artışı
Kanada Merkez Bankası, 28 Ekim’de gecelik faiz hedefini 25 baz puan artırarak yüzde 2,5’e çıkardı. Bu, Temmuz 2023’ten bu yana ilk artış ve bir yıldaki ilk değişiklik oldu. Faiz, Ekim 2025’te yüzde 2,5’ten yüzde 2,25’e indirilmiş ve o düzeyde kalmıştı. Başkan Tiff Macklem, yüksek enerji fiyatlarının diğer mal ve hizmetlerin fiyatlarına yayılmasını önlemek istediklerini söyledi.[1], [2]
Banka faizi yüzde 2,75’e, mevduat faizi yüzde 2,45’e yükseltildi. Macklem, faiz artışının ilk etkisinin hanelere ve işletmelere iyi hissettirmeyeceğini kabul etti. Yönetim Konseyi, ek artış gerekebileceğini belirtti; belirsizlikler nedeniyle dikkatli ilerleme konusunda anlaştı. Böylece faiz artışı, enerji fiyatlarının daha geniş bir fiyat baskısına dönüşmesi riskine karşı alınan önlem olarak açıklandı.[1], [2]
Enerji giderleri enflasyonun dönüş takvimini uzatıyor
Eylülde tüketici enflasyonu yüzde 3,1 oldu; nisandan beri yaklaşık yüzde 3 düzeyinde seyrediyordu. Banka, yıl sonunda yaklaşık yüzde 3,5 bekliyor. Benzin dışarıda bırakıldığında eylül enflasyonu yüzde 2,2 oldu. Çekirdek göstergeler ise yüzde 2’ye yakın kaldı. Bankaya göre yüksek yakıt fiyatları üretim ve taşıma giderlerini artırıyor. İthal sanayi ve elektronik girdilerinin fiyatları da yükseldi. Bu baskılar, faiz kararına eşlik eden enflasyon değerlendirmesinde yer aldı.[1], [2]
İşletmeler, gider artışlarını şimdiye kadar büyük ölçüde kendileri karşıladı. Ancak banka anketleri, bu artışların gelecek yıl satış fiyatlarına daha fazla yansıtılmasına işaret etti. Banka, 2027’de ortalama yüzde 3 enflasyon ve 2028 ortasında yüzde 2’ye dönüş öngörüyor. Orta Doğu’daki gelişmeleri ve işletmelerin gider baskılarına vereceği yanıtları bu tahminin temel belirsizlikleri arasında sayıyor.[1]
Büyüme toparlandı, yeni tarifeler son çeyrek için risk
Kanada ekonomisi ikinci çeyrekte yüzde 3,3 büyüdü. Son göstergeler üçüncü çeyrekte yaklaşık yüzde 2 büyümeye işaret etti. Tüketim güçlü kalırken petrol, gaz, makine ve teçhizat harcamaları işletme yatırımlarındaki toparlanmayı destekledi. ABD tarifelerinden etkilenen sektörlerde zayıflık sürmesine rağmen toplam ihracat güçlendi. İşsizlik birkaç aydır yaklaşık yüzde 6,5 düzeyindeydi. Banka, ekonomide hâlâ bir miktar atıl kapasite bulunduğunu belirtti.[1]
Banka, yeni ABD tarifelerinin son çeyrekte büyümeyi yavaşlatmasını bekliyor. Yıllık büyüme tahmini 2026 için yüzde 1, 2027 ve 2028’in her biri için yüzde 2 olarak açıklandı. Banka, genel görünümün temmuz tahminine göre güçlendiğini belirtti. Kanada ile ABD arasındaki ticaret ilişkilerinin ise bu büyüme tahmini çevresinde önemli belirsizlik yarattığını vurguladı.[1]
