Batı Şeria'da yerleşimci saldırıları rekor yıla gidiyor, Gazze ateşkesi için Mladenov uyarıyor
BBC'nin aktardığına göre işgal altındaki Batı Şeria'da yerleşimci saldırıları rekor yıla yaklaşıyor ve saldırılar yeni alanlara yayılıyor. Board of Peace temsilcisi Nickolay Mladenov, Gazze'deki ateşkesin yol haritasına uyulmaması halinde çökebileceği uyarısını yaptı. Cenin'de nadir bir hava saldırısında üç Filistinli öldü. BBC ayrıca Peşmerge'ye Pentagon fonlu yardım anlaşmasının 30 Eylül'de sona ereceğini yazdı.
Jeopolitik··Akşam
Batı Şeria'da yerleşimci şiddeti rekor yıla yaklaşıyor
Tek bir haftadaki olayları izleyen BBC haberine göre, işgal altındaki Batı Şeria'da Yahudi yerleşimcilerin şiddeti bu yıl rekor düzeye ulaşma yolunda; insan hakları örgütleri saldırıların bölgede yeni alanlara yayıldığını söylüyor. Filistinlilere yönelik saldırılar, İsrail'in mevcut hükümeti döneminde, uluslararası hukuka göre yasa dışı olan yerleşimlerin hızla genişlemesiyle birlikte arttı. BBC, kaydettiği olayların çoğunun başka yerlerde geniş biçimde haberleştirilmediğini belirtiyor. Haber için BBC muhabiri Lucy Williamson, Filistinlilere yönelik saldırıları bir hafta boyunca izledi. Hak örgütleri, yerleşimci hareketliliğinin artık yıllardır belgelendiği bölgelerle sınırlı kalmadığı ve bugüne dek bunu az gören topluluklara ulaştığı uyarısını yapıyor. Haber, o haftaki olaylar için tek bir sayı vermiyor; genel eğilim izleme örgütlerinin kendi sayımlarına dayanıyor. Haberde görüşlerine yer verilen hak örgütleri, yerleşimci hareketliliğinin artık yıllardır belgelendiği bölgelerle sınırlı kalmadığı ve bugüne dek bunu az gören topluluklara ulaştığı uyarısını yapıyor. Haber, o haftaki olaylar için tek bir sayı vermiyor; olayları tek tek aktarıyor ve genel eğilim, İsrail resmî verilerine değil izleme örgütlerinin kendi sayımlarına dayanıyor.[3]
Mladenov Gazze ateşkesinin çökebileceğini söyledi
Board of Peace yüksek temsilcisi Nickolay Mladenov, Al Jazeera'ya verdiği söyleşide iki tarafın da yol haritasına uymamasının Gazze'deki ateşkesi çökme riskiyle karşı karşıya bıraktığını, savaşa dönüşün yıkıcı olacağını söyledi. Mladenov, Uluslararası İstikrar Gücü'nün nasıl ve nereye konuşlanacağının belirlendiğini, Fas'ın katılacağını, İsrail'in vetosu nedeniyle Türkiye'nin yer almayacağını aktardı. Mladenov, yeniden inşa için $7bn taahhüt toplandığını söyledi. Gazze Sağlık Bakanlığı'na göre ateşkesin Ekim 2025'te yürürlüğe girmesinden bu yana İsrail ateşiyle 1303 Filistinli öldü, 4336 kişi yaralandı. Aynı günlerde Cenin'de nadir bir hava saldırısı üç Filistinliyi öldürdü. İsrail ordusu Qais Bitawi'yi Hamas üyesi olarak tanımladı; Hamas saldırıyı kınadı ancak hedef alınan kişiyi üyesi olarak sahiplenmedi. Mladenov 15 maddelik yol haritasını 21 Mayıs'ta önermiş, Board of Peace 31 Temmuz'da mutabakata varıldığını duyurmuş, Hamas planı onayladığını açıklamış, Başbakan Benjamin Netanyahu ise planı reddetmişti. Mladenov and Hamas'la varılan mutabakatı ilerletmedeki rolleri için Katar, Mısır ve Türkiye'yi andı.[1], [2]
Peşmerge yardım anlaşması Eylül sonunda bitiyor
BBC'nin dört kaynağa dayanan haberine göre, Pentagon'un Kuzey Irak'taki Peşmerge güvenlik gücünü finanse ettiği mutabakat, son ABD ve koalisyon askerlerinin Irak'tan çekildiği 30 Eylül'de sona erecek. Savunma Bakanlığı yetkililerinin sürenin uzatılması konusunda isteksiz olduğu aktarıldı. Anlaşmanın bitişi, Irak Kürt Bölgesi'nin güvenlik finansmanında bir boşluk yaratacak. Kararın Erbil ile Bağdat arasındaki mevcut gerilim ortamında alındığı belirtildi. Peşmerge, Irak'ın kuzeyindeki güvenlik mimarisinin önemli bir parçası olarak görülüyor; fonun kesilmesi bölgesel güvenlik planlamasını doğrudan etkileyecek. BBC kaynakları, Pentagon'un Irak'tan çekilme takvimiyle fonlama sonunu aynı güne bağladığını söylüyor. Pentagon mutabakatı 2016'da imzaladı ve 2022'de yeniledi; yaklaşık 180000 kişilik Peşmerge, IŞİD'le mücadele programı üzerinden 2026 mali yılında silah, eğitim ve maaş desteği için $61m aldı. Pentagon'un 2027 mali yılı bütçe talebi, IŞİD yenildiğine göre paranın başka yere aktarılması gerektiğini savunarak bu yardımın tamamen kesilmesini önerdi; talep Kongre'deki geniş bütçe çekişmesi içinde askıda. Foundation for Defense of Democracies'in derlediği verilere göre İran ve İran destekli milisler mayıs sonuna kadar Irak Kürdistanı içinde 158 füze ya da insansız hava aracı saldırısı düzenledi.[4]
