ABD, Suriye’ye silah ihracatı başvurularında genel ret kuralını kaldırdı
ABD Dışişleri Bakanlığı, Suriye’yi savunma ticareti izinlerinin genel olarak reddedildiği ülkeler listesinden çıkardı. Ağustosta onaylanan politika uyarınca silah ve ilgili hizmet başvuruları artık tek tek incelenebilir. Düzenleme bir satış, onaylanmış alıcı veya teslimat açıklamıyor. Beşşar Esad yönetiminin devrilmesinden sonraki diplomatik yakınlaşmada ayrı bir adım oluşturuyor.
Jeopolitik··Gece
İzin başvuruları tek tek incelenecek
ABD Dışişleri Bakanlığı, ABD savunma ürünleri ve hizmetlerine ilişkin izinleri yöneten Uluslararası Silah Ticareti Düzenlemeleri’ndeki Suriye maddesini 30 Eylül’de değiştirdi. El Cezire değişikliği aktardı; Anadolu Ajansı da Suriye başvurularına uygulanan genel ret politikasının kaldırıldığını ayrıca haberleştirdi. ABD yetkilileri artık talepleri tek tek inceleyebilecek. Adım, başvurunun tek tek değerlendirilmesini mümkün kılıyor. Açıklanan metin, silah sevkiyatı, sözleşme veya savunma malzemesi alacak Suriye kurumu belirtmiyor. İhracat izninin her işlemin ayrıntılarına bağlı olduğu bu düzende iki aşama arasındaki fark belirleyici.[1], [2]
Ağustostaki karar düzenlemeye işlendi
El Cezire’nin aktardığı resmî nota göre düzenleme, ABD dışişleri bakanının 19 Ağustos’ta onayladığı savunma ticareti yaklaşımını kurala dönüştürüyor. Önceki politikada Suriye’yle bağlantılı izin taleplerine verilen olağan yanıt ret kararıydı. Yeni tek tek inceleme usulü, yetkililerin her ihracat veya hizmet teklifini ayrıca değerlendirmesine olanak sağlıyor. Başvuru zorunluluğunu kaldırmadığı gibi olası teslimatlar için takvim de açıklamıyor. Kural haberleştirildiğinde belirli bir Suriye talebi ya da onay koşulu duyurulmamıştı. Böylece yayımlanan değişiklik, izin kararlarının başlangıç noktasını değiştirirken gelecekteki başvuruların sonucunu açık bırakıyor.[1]
Değişiklik herhangi bir teslimatı onaylamıyor
Yeni ihracat kuralı, silahlı muhaliflerin Beşşar Esad yönetimini 2024 Aralık ayında devirmesinden sonra Şam’la ilişkilerde atılan başka adımları izliyor. Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara, iç savaştan toparlanmayı zorlaştırdığını söylediği kısıtlamaların hafifletilmesini ve ABD’yle daha yakın ilişki kurulmasını istiyor. Washington bazı ekonomik önlemleri gevşetti; ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da ağustosta Suriye’nin teröre destek veren devlet tanımından çıkarılacağını duyurdu. ABD, 2012’den beri kapalı olan Şam Büyükelçiliği’ni yeniden açmayı planladığını da açıkladı. Her adımın ayrı hukuki kapsamı var. Savunma ticareti kuralındaki doğrudan değişim, başvurunun incelenebilmesi; herhangi bir donanıma izin verilip verilmeyeceği ayrı karara bağlı.[1]
