Yangın dumanı ve aşırı sıcaklar temiz hava kazanımlarını aşındırıyor
Dünya Meteoroloji Örgütünün 6 numaralı Hava Kalitesi ve İklim Bülteni, Avrupa ve Kuzey Amerika’da sanayi ile ulaşımdan kaynaklanan PM2,5 salımlarındaki düşüşün yangın dumanıyla aşındığını bildiriyor. Bültene göre sıcak hava dalgaları yer seviyesindeki ozonu artırırken, 2025’te kuzey Kanada, Rusya’nın bazı bölgeleri, batı-orta Afrika ve kuzeybatı İspanya’da ince parçacık yoğunlukları uzun dönem ortalamasının üzerinde kaldı.
Bilim··Akşam
Bülten hava kalitesi ile iklimi aynı tabloda izliyor
Dünya Meteoroloji Örgütü, 6 numaralı Hava Kalitesi ve İklim Bülteni’ni 7 Eylül’de yayımladı. Bülten, Avrupa ve Kuzey Amerika’da sanayi ile ulaşımdan gelen PM2,5 salımlarında düşüş ve yangın dumanındaki ince parçacıklara maruz kalmada artış bildiriyor. Uzun ve yoğun sıcak hava dalgası dönemlerinde yer seviyesindeki ozon ölçümleri de daha yüksek. Bülten, ince parçacıklar ile ozonu aynı hava kalitesi değerlendirmesinde ayrı göstergeler olarak izliyor.[1], [2]
2025 ölçümleri bölgeler arasında ayrışıyor
WMO’nun 2025 değerlendirmesinde ince parçacık yoğunlukları kuzey Kanada’da, Rusya Federasyonu’nun bazı bölgelerinde ve batı-orta Afrika’da uzun dönem ortalamasının üzerinde kaldı; bülten bu bölgelerdeki yangın etkinliğini de kayda geçirdi. Yaz sonundaki olağanüstü yangınların görüldüğü kuzeybatı İspanya da bu grupta yer aldı. Amazon bölgesindeki yanma önceki yıllara göre daha düşük seyretti. Çin uzun dönem ortalamasının altında, Hindistan ise üzerinde kaldı.[1]
Dört model kaynağı büyük ölçüde aynı yönü gösterdi
Bülten, bu yıl ilk kez dört ayrı kaynaktan gelen model sonuçlarını bir araya getirdi ve sonuçların büyük ölçüde tutarlı olduğunu bildirdi. WMO ayrıca siyah karbon ile mikroplastiklerin daha yakından izlenmesini istedi. Guardian’ın haberi bültendeki iki ayrı eğilimi aktarıyor: trafik ve sanayi kirliliğinde düşüş, yangın dumanına maruz kalmada artış. Haberde uzun sıcak hava dönemlerindeki yüksek yer seviyesi ozon ölçümleri de yer alıyor.[1], [2]
