Eigen RadarBilim
Arşiv
Analiz

Mezarlık dişleri, D vitamini eksikliğinin Küçük Buz Çağı bağlantısını araştırıyor

Kuzeydoğu İngiltere’deki mezarlık dişleriyle defin kayıtları, geçmişteki D vitamini eksikliği incelenirken sanayi kirliliğinin yanında iklimin de ele alınmasını öneren araştırmada birleştirildi. Hakemli gözlemsel çalışma, küçük örneklemde tekrarlanan mineral oluşum bozuklukları buldu. Güneş ve volkan etkinliğiyle yapılan karşılaştırma olası bir çevresel etkiyi gündeme getiriyor; tek tek kişilerin hastalığını belirli bir patlamaya bağlamıyor. Bulgular tarihsel bir topluluğa ait.

Bilim··Gece
Bir biyoarkeoloji laboratuvarında, alçak açıdan geniş görünüm: tepside tarihî insan dişleri, ince diş kesitleri taşıyan lamlar ve bir mikroskop.

Dişlerin büyümesinde tekrarlanan bozukluk izleri korundu

İngiltere’nin kuzeydoğusundaki North Shields yerleşiminde bulunan Quaker mezarlığından alınan dişlerde, dönemsel D vitamini eksikliğiyle uyumlu mineral oluşum bozuklukları saptandı. Frontiers in Environmental Archaeology’de yayımlanan hakemli tarihsel araştırma, bu izleri defin kayıtlarıyla birleştirerek Küçük Buz Çağı’ndaki sağlığı inceliyor. Ekip, o dönemde artan raşitizm tartışmalarında sıkça anılan sanayi kirliliğinin yanında iklimi de ele alıyor. Raşitizm, kemik gelişimini etkileyen bir hastalık. Küçük Buz Çağı, güneş ve volkan etkinliğiyle bağlantılı soğumanın yaşandığı on üçüncü yüzyıldan on dokuzuncu yüzyıla uzanan dönemi kapsıyor.[1], [2]

Coach Lane mezarlığı 1711–1829 arasında kullanıldı. Ekip, kimliği belirlenemeyen 21 kişiye ait 30 dişi inceledi. Dişin iç dokusu olan dentin, büyüme sırasında mineral oluşumunun aksadığı dönemlerin izlerini koruyabiliyor. Bazı örneklerdeki tekrarlanan bantlar, mevsimsel bir örüntüyle uyumluydu. Araştırmacılar diş gözlemlerini önceki iskelet değerlendirmeleriyle ve başka Avrupa topluluklarına ait bulgularla karşılaştırdı. Bazı iskeletlerde raşitizmle uyumlu belirtiler de bulunuyordu.[1], [2]

Defin tarihleri volkan ve güneş etkinliğiyle karşılaştırıldı

Defin kayıtlarından 109 kişinin doğum yılı tahmin edilebildi. Bunların 91’i büyük bir volkanik patlamadan sonraki 10 yıl içinde doğmuştu. Güneş etkinliğinin düşük olduğu dönemlerle volkanik etkinliğin çakıştığı zamanlarda doğanların sayısı ise 41’di. Bunlar topluluk düzeyindeki karşılaştırmalar. Mezar işaretleri bulunmadığından, incelenen dişler kayıtlardaki adlarla eşleştirilemedi. Bu nedenle belirli bir diş bozukluğunun oluştuğu takvim yılı ile çevresel olay doğrudan bağlanamadı.[1]

Biyoarkeolog Ellen Kendall, olağandışı soğuk kışlarda çocukların evde tutulmuş veya dışarıdayken daha sıkı giydirilmiş olabileceğini belirtti. Böyle bir davranış, derinin morötesi ışığa maruz kalmasını azaltabilir. North Shields henüz kapsamlı bir sanayileşme yaşamamıştı. Bu özellik, mezarlığı sanayileşen Avrupa’nın kirli kentleri dışında kalan çevresel baskıları araştırmak için elverişli kılıyor. Kendall’ın sunduğu açıklama, ailelerin kış koşullarındaki olası davranışlarına ilişkin bir yorum.[2]

Beslenme ve yaşam koşulları açıklamadaki yerini koruyor

Gözlemsel çalışma, tek bir kişinin hastalığını belirli bir patlamaya bağlayamıyor. Beslenme, kirlilik, konut, çalışma koşulları, enlem ve toplumsal roller de D vitamini durumunu etkileyebilir. Küçük örneklem ve karşılaştırılabilir diş malzemesinin azlığı, geniş genellemeleri sınırlıyor. İnce kesit hazırlama yöntemi dişlere zarar verdiğinden, kullanılabilir karşılaştırma malzemesi de kısıtlı. Yazarlar çevresel ilişkilerin ayrıntılı incelenmesi için, yaşam öyküleri bilinen ve daha iyi tarihlendirilmiş örnekler istiyor.[1], [2]

Kaynakça

  1. Haber kaynağıFrontiers in Environmental ArchaeologyEski mezarlığın dişleri, D vitamini eksikliğinin iklim boyutunu gündeme getiriyor↩1↩2↩3↩4
  2. Haber kaynağıScience NewsKüçük Buz Çağı, D vitamini eksikliğini artırmış olabilir↩1↩2↩3↩4
Uzay ve keşifEnerji dönüşümü ve iklim

Aynı masadan diğer analizler

Bilim masasındaki tüm Gündem analizlerini görüntüle →