Eigen RadarJeopolitik
Analiz

Kosova’da mahkeme tasarısı kilitlendi, cumhurbaşkanı seçiminin süresi doluyor

Kosova Meclisi, Lahey’deki savaş suçları mahkemesinin yetkilerini daraltacak tasarıyı ilk okumada kabul etti; ikinci oylama yapılmadan oturum sona erdi. Dışarıdaki göstericilere polis göz yaşartıcı gazla müdahale etti. Muhalefet, cumhurbaşkanı seçimine desteğini tasarının kabul edilmesine bağladı. Seçim için anayasal süre 6 Ekim’de doluyor; anlaşmazlık erken seçim riskini de gündeme getiriyor.

Jeopolitik··Sabah
Kosova bayrağı taşıyan bir kamu binasının girişine dönük duran yetişkinler; ön planda bordo ceketli bir kadın, çevrede sonbahar ağaçları görülüyor.

İlk oylama mahkeme değişikliklerini tamamlamadı

Kosova Meclisi, Lahey’de çalışan ve uluslararası personelden oluşan savaş suçları mahkemesi Kosova Uzman Daireleri’nin yetkilerini daraltacak tasarı için ikinci oylamayı yapmadan 5 Ekim oturumunu bitirdi. Milletvekilleri değişiklikleri gün içinde ilk okumada kabul etmişti. Tasarı, hapis cezalarını 15 yılla sınırlamayı, hükümlülerin cezalarını Kosova’da çekmesini ve Kosova Yüksek Mahkemesi’ne başvurabilmesini öngörüyor. İlk oylama, önerilen değişiklikleri yürürlüğe sokmadı; meclisin yasama sürecini tamamlaması gerekiyor. Mahkemenin cezalandırma ve itiraz yetkilerini değiştirmek isteyen göstericilerin talebi de bu son oylamanın yapılmasıydı.[1], [2]

Kosova’nın başkenti Priştine’de yüzlerce kişi tasarının bütünüyle kabul edilmesi talebiyle meclisin önünde toplandı. Göstericiler arasında Sırp birliklerine karşı savaşan etnik Arnavut gücü eski Kosova Kurtuluş Ordusu’nun gazileri ve destekçileri vardı. Bazıları milletvekillerinin binadan ayrılmasını engellemeye çalıştı. Havai fişekler atıldı; polis kalabalığı dağıtmak için göz yaşartıcı gaz kullandı. Meclis dışındaki gösteri, içeride ikinci oylama üzerinde anlaşma sağlanamadan sürüyordu.[1], [2]

Cumhurbaşkanı seçimi tasarının kabulüne bağlandı

Tasarıyı sunan muhalefetteki Kosova Demokratik Partisi, cumhurbaşkanı seçimine desteğini değişikliklerin kabulüne bağladı. Başbakan Albin Kurti’nin iktidardaki Vetëvendosje, yani Kendini Belirleme Hareketi, önce cumhurbaşkanı oylamasının yapılmasını istiyor. Anayasal son tarih 6 Ekim. Bu tarihe kadar cumhurbaşkanı seçilemezse meclisin feshi ve yeniden erken genel seçim gündeme gelecek. Dolayısıyla uyuşmazlık, hem mahkemenin yetkilerini hem de mevcut meclisin görevini sürdürüp sürdüremeyeceğini ilgilendiriyor; taraflar iki oylamanın hangi sırayla yapılacağı konusunda ayrılıyor.[1], [2]

Kurti, mahkemeye ilişkin tasarının ilerlemesine destek verdi; ancak değişikliklerin aceleyle hazırlandığını söyledi. Başbakan, son mahkûmiyetlere karşı mevcut itiraz yolunun kullanılması gerektiğini de belirtti. Tasarıya ilk aşamada verdiği destek, değişikliklerin hazırlanışına yönelik eleştirisini ortadan kaldırmadı. Cumhurbaşkanı seçiminin sırası konusundaki anlaşmazlık da ilk okumada kabul kararı çıkmasına rağmen çözülemedi.[1], [2]

Yetkiyi daraltma önerisi eylül mahkûmiyetlerini izledi

Girişim, eski Cumhurbaşkanı Haşim Taçi ile eski Kosova Kurtuluş Ordusu’nun üç başka yöneticisinin eylülde savaş suçlarından mahkûm edilmesini izledi. Taçi’ye 25 yıl hapis cezası verildi. Kosova Uzman Daireleri 2015’te kuruldu ve Kosova dışında, Lahey’de çalışıyor. Önerilen ceza üst sınırı ve ülke içindeki itiraz yolu, bu davaların yürütüldüğü çerçeveyi değiştirmeyi amaçlıyor. Kurti ise mahkûmiyetlere karşı itiraz sürecine başvurulması gerektiğini belirtiyor.[1], [2]

Kaynakça

  1. Haber kaynağıRFE/RLKosova’da mahkemenin yetkilerini daraltma tasarısı cumhurbaşkanı seçimini kilitledi↩1↩2↩3↩4↩5
  2. Haber kaynağıAl JazeeraKosova Meclisi ikinci oylamayı yapmadan dağıldı, polis göstericilere müdahale etti↩1↩2↩3↩4↩5