ECOWAS ile Sahel birliği ayrılık sonrası işbirliği için masada
ECOWAS ile Mali, Burkina Faso ve Nijer’in oluşturduğu Sahel Devletleri İttifakı, Dakar’da ortak çalışma grupları kurulmasında anlaştı. Hedef, üç ülkenin geri dönüşünü görüşmek yerine ayrılık sonrasındaki işbirliğini düzenlemek. İnsanların ve malların dolaşımı, ticaret ve terörle mücadele gündemde. Teknik çalışmaların sonuçları, yeni resmî toplantı öncesinde bakanlara sunulacak; bir sonraki toplantının yeri ve tarihi diplomatik görüşmelerle belirlenecek.
Jeopolitik··Akşam
Ortak gruplar işbirliği anlaşmasını hazırlıyor
Batı Afrika’nın bölgesel ekonomik örgütü Batı Afrika Devletleri Ekonomik Topluluğu (ECOWAS) ile Mali, Burkina Faso ve Nijer’in oluşturduğu Sahel Devletleri İttifakı (AES), Senegal’in başkenti Dakar’da ortak çalışma grupları kurulmasında anlaştı. Heyetler, 17 Ekim’de üç ülkenin ECOWAS’tan ayrılmasının ardından ilişkilerin nasıl yürütüleceğini görüştü. Ortak ilgi alanlarında teknik görüşmeler yapması öngörülen grupların, bir işbirliği çerçeve anlaşması hazırlaması hedefleniyor.[1], [2]
Burkina Faso Dışişleri Bakanı Karamoko Jean-Marie Traoré, resmî müzakerelerden sonra ortak bildiriyi okudu. Bildiride çalışma gruplarının sonuçlarının, bir sonraki toplantıdan önce bakanların değerlendirmesine sunulması öngörüldü. Sahel heyetine başkanlık eden Traoré, birliğin bakanlar düzeyindeki yönlendirme kurulunu da yönetiyor. ECOWAS heyetinin başındaki Senegal Dışişleri Bakanı Cheikh Niang ise örgütün Bakanlar Konseyi başkanlığını da yürütüyor.[2]
Görüşmelerin gündeminde dolaşım ve ticaret var
Çalışma gruplarının gündeminde insanların ve malların serbest dolaşımı, ticaret ve terörle mücadele yer alıyor. Gruplar, iki örgüt arasındaki ilişkileri düzenlemesi amaçlanan yeni kurumsal ve hukuki düzenlemeler üzerinde çalışıyor. Uzman görüşmelerinin 18 Ekim’de sürmesi planlandı. Traoré, hedeflerinin üç ülkenin ECOWAS’a dönüşünü görüşmek yerine yeni ilişkileri resmileştirmek olduğunu söyledi. Mali, Burkina Faso ve Nijer, örgütten ayrılacaklarını Ocak 2024’te duyurmuştu.[1]
ECOWAS başmüzakerecisi ve eski Gine Başbakanı Lansana Kouyaté, ileride geri dönüş ihtimalini açık tutarken bugün böyle bir talepte bulunulamayacağını belirtti. Kouyaté, görüşmelerin işbirliğinin sürmesine ve iki yapının karşı karşıya gelmesini önlemeye zemin oluşturmayı amaçladığını söyledi. Mali Dışişleri Bakanı Abdoulaye Diop da Sahel birliğinin görüşmelere açık, yapıcı ve sorumluluk taşıyan bir yaklaşımla katıldığını ifade etti.[1]
Bakanlar yeni görüşmelerin ilkelerini açıkladı
Heyetler, ortak bildiride iyi komşuluğu, egemenliğe saygıyı, insan onurunu ve Batı Afrika halklarının esenliğini ilişkilerine yön verecek ilkeler arasında saydı. Ülkelerinin çıkarlarını koruyan, dengeli ve gerçekçi bir işbirliği çerçevesi istediklerini belirttiler. Bildiride halklar arasındaki tarihsel, toplumsal, kültürel ve ekonomik bağlar da anıldı. Taraflar, görüşmeler boyunca karşılıklı saygının ve açık bir yaklaşımın hâkim olduğunu ifade etti.[2]
Dakar’daki bakanlar toplantısından önce, Mali’nin başkenti Bamako’da 22 Mayıs 2025’te görüşmeler yapılmıştı. Bu buluşmanın ardından ortak ilgi alanlarında görüş alışverişi başlamıştı. Ortak bildiriye göre bir sonraki resmî müzakere toplantısının yeri ve tarihi diplomatik görüşmelerle belirlenecek. Teknik çalışmalar ile bakanların değerlendirmesinden oluşan sürecin açıklanan hedefi, iki örgüt arasında imzalanacak işbirliği çerçeve anlaşması.[2]
İlgili köşe yazıları
Bu gündem hakkında daha fazla bilgi için ilgili köşe yazılarını okuyabilirsiniz.
