ABD’den Madagaskar’ın Rusya ile askerî yakınlaşmasına uyarı
ABD, Madagaskar’ı Rusya ile askerî işbirliğini derinleştirmemesi yönünde uyardı. ABD Afrika Komutanlığının başkan yardımcısı, Batı Afrika’daki askerî yönetimlerin Moskova ile ortaklıklarının güvenliği iyileştirmediğini savundu. Madagaskar, 2025’te ordunun yönetime gelmesinden beri Rus silahları ve eğitmenleri alıyor. İki ülke geçen ay yeni işbirliği anlaşmaları imzaladı. Washington ayrıca Mozambik Kanalı’ndan geçen deniz ticaretinin güvenliği konusunda kaygı dile getirdi.
Jeopolitik··Gece
Madagaskar’a Amerikan uyarısı
ABD, Madagaskar’ın Rusya ile gelişen askerî ilişkilerine yönelik kaygısını dile getirdi. Afrika’daki Amerikan askerî faaliyetlerinden sorumlu ABD Afrika Komutanlığının Başkan Yardımcısı Korgeneral John Brennan, gazetecilere çevrim içi açıklama yaptı. Brennan, Batı Afrika’daki askerî yönetimlerin Moskova ile kurduğu güvenlik ortaklıklarını örnek gösterdi. Bu ilişkilerin güvenlik koşullarını iyileştirmediğini savundu ve benzer bir yaklaşımın kıtanın başka bölgelerine yayılmasına karşı uyarıda bulundu.[1], [2]
Brennan’ın değindiği Mali, Burkina Faso ve Nijer, Batı Afrika’da askerî yönetimlerin işbaşında olduğu ülkeler. Bu yönetimler, cihatçı gruplara karşı mücadelede Batılı güvenlik ortaklarıyla ilişkilerini azaltarak Rus desteğine yöneldi. Silahlı grupların saldırıları ise bu değişimden sonra da sürdü. Amerikalı komutan, Washington’ın Rusya’nın Sahel bölgesindeki bu ortaklık modelini Afrika’nın başka kesimlerine taşıma çabasından kaygı duyduğunu söyledi.[1]
Silahlar, eğitmenler ve yeni anlaşmalar
Rusya, ordunun 2025’te yönetime el koymasından bu yana Hint Okyanusu’ndaki ada ülkesi Madagaskar’a silah ve askerî eğitmen sağlıyor. Ülkenin askerî lideri Cumhurbaşkanı Michaël Randrianirina, Moskova ile daha yakın ilişkileri destekliyor. İki ülke geçen ay Rusya-Afrika zirvesi sırasında savunma, turizm ve ticaret alanlarında anlaşmalar imzaladı.[1]
Randrianirina, iktidara gelmesinden birkaç ay sonra şubatta Moskova’ya gitti. Bu ziyaret, yaklaşık 50 yıl içinde bir Madagaskar liderinin Rusya’ya yaptığı ilk resmî ziyaret oldu. Cumhurbaşkanı son açıklamalarında da Rusya ile Afrika ülkeleri arasındaki bağların güçlendirilmesini destekledi. Amerikan uyarısının haberleştirildiği sırada Madagaskar yönetimi, Brennan’ın değerlendirmelerine kamuya açık bir yanıt vermemişti.[1]
Mozambik Kanalı’nın güvenliği
Brennan, uyarısını Madagaskar ile Afrika ana karası arasındaki deniz geçişi olan Mozambik Kanalı’nın güvenliğiyle de ilişkilendirdi. Hem Madagaskar’ın hem Mozambik’in uluslararası ticaret açısından stratejik önem taşıdığını söyledi. Kanal, Hint Okyanusu’nun batısındaki deniz taşımacılığının önemli güzergâhlarından biri. Washington’ın dile getirdiği kaygı, bölgedeki silahlı grupların ve diğer düşmanca aktörlerin deniz faaliyetlerine yönelik tehdidini kapsıyor.[1], [2]
Amerikalı komutan, Mozambik’in kuzeyinde faaliyet gösteren IŞİD bağlantılı militanlara dikkat çekti. Kıyılardaki son korsanlık bağlantılı olayları örnek vererek bu aktörlerin taktiklerini uyarladığını ve denizde hareket kabiliyetlerini geliştirdiğini söyledi. Brennan ayrıca ABD’nin ortaklarının kiminle ilişki kuracaklarını seçmekte özgür olduğunu belirtti. Bununla birlikte, Rusya ile güvenlik ortaklığına ilişkin kendi değerlendirmesinde sıraladığı riskleri dikkate almaları çağrısında bulundu.[1]
