Ebola aşı boşluğu ve insan teması, virüs savunmasının sınırlarını gösteriyor
DR Kongo’daki Bundibugyo Ebola salgınında onaylı aşı ya da tedavi bulunmuyor; ABD’de insanlarda yaygın HSV-1 dört lemuru öldürdü. Aşısız bir varyant ile türler arası bulaşma, savunmadaki farklı boşlukları gösteriyor.
Bilim··Öğle
Bundibugyo salgını hazır stokların dışında kaldı
Medical Xpress, DR Kongo’da 15 Mayıs’ta ilan edilen Ebola salgınında Bundibugyo türünün bulunduğunu bildirdi. Bu tür için onaylı aşı veya tedavi yok; önceki Zaire türü salgınları için hazırlanan stoklar Bundibugyo’ya uygulanamıyor. BM insani yardım sorumlusu Tom Fletcher’a göre, dört bin beş yüzden fazla doğrulanmış olguda en az iki bin yüz yirmi sekiz kişi öldü. Fletcher, bunu şimdiye dek bildirilen en hızlı büyüyen Ebola salgını olarak nitelendirdi. Olgular altı ilde, Uganda’da ve Güney Sudan sınırına yakın bölgelerde bildirildi. Ülkeler müdahale için yaklaşık üç yüz milyon dolar taahhüt etti; BM de acil durum fonlarından otuz milyon beş yüz bin dolar ayırdı. Bu kaynaklar salgına yönelik müdahalenin bir parçası. Ancak kabul edilen haberde Bundibugyo’ya uygun onaylı bir aşı veya tedavi yer almıyor. Haberin belirttiği tıbbi araç boşluğu, mevcut stokların güncel salgındaki türe uygun olmaması.[1]
İnsanlarda yaygın HSV-1, lemurlar için ölümcül oldu
Live Science, Amerika Birleşik Devletleri’nde özel kişilerin baktığı dört lemurda HSV-1 doğrulandığını bildirdi. Hayvanların hepsinde beyin iltihabı gelişti ve hepsi öldü. Sekiz yıla yayılan olgular iki halkalı kuyruklu lemuru, bir siyah-beyaz vareciayı ve bir melez vareciayı kapsıyor. HSV-1 insanlarda yaygın; erişkinlerin çoğu virüsü belirti göstermeden taşıyor. Hayvanlardan biri bir lemur yoga programına katılmıştı. University of Florida’dan Jim Wellehan, bu hayvandaki enfeksiyonu neredeyse kesin biçimde insanlarla yakın temasla ilişkilendirdi. Haber, bulaşın belirli bir yoga seansında gerçekleştiğini ortaya koymuyor. Bu gelişme bir Ebola tedavisi veya aşı stoku hakkında değil, insanlarda bilinen bir virüsün başka bir primat türünde görülmesi hakkında. Haberde virüsün insanlardaki olağan varlığı ile dört lemurda kaydedilen sonuç ayrılıyor: Her hayvanda beyin iltihabı gelişti ve her hayvan öldü. Haber ayrıca, insanların farkında olmadan HSV-1 taşıyabildiği koşullarda primatlarla olağan yakın teması bir risk olarak aktarıyor.[2]
Savunma, virüs türüne ve konakçıya bağlı
Bu haberler ayrı olaylara ilişkin ve aralarında nedensel bir bağ kurmuyor. Medical Xpress, mevcut aşı ve tedavi kapsamının dışında kalan bir Ebola türünü anlatıyor. Live Science ise insanlarda yaygın ve çoğu zaman belirtisiz olan HSV-1’in doğrulandığı ölümcül lemur olgularını aktarıyor. Ebola haberi, mayıs ortasından bu yana dört bin beş yüzden fazla doğrulanmış olguyu, DR Kongo’nun altı ilini ve ülke sınırları dışında bildirilen olguları kapsıyor. Lemur haberi, Amerika Birleşik Devletleri’nde sekiz yıla yayılan dört hayvanı kapsıyor. Ölçekleri, ortamları ve zaman çizelgeleri farklı. Sınırlı karşılaştırma, her savunma boşluğunun özgüllüğüyle ilgili. İlk haberde ayrım, Bundibugyo ile mevcut stokların kapsadığı Zaire türü arasında. İkinci haberde ayrım, HSV-1’in insanlardaki bilinen varlığı ile lemurlarda kaydedilen ağır sonuçlar arasında. Mali taahhütler Ebola müdahalesinin bir parçası, ancak Bundibugyo için onaylı aşı veya tedavi bulunmamasından ayrı bir unsur. Yakın insan teması bir lemur olgusuyla ilişkilendirildi; kabul edilen haber belirli bir seansı bulaşma noktası olarak saptamıyor. Bu nedenle her kaynakta belirtilen özgül tür, mevcut tıbbi araçlar ve maruz kalan konakçı, genel virüs adından daha ayrıntılı bir savunma tablosu sunuyor.[1], [2]
