HPE’nin Ay bilgisayarı, araç gözlemlerini yerinde işleyecek
HPE, Spaceborne Computer-4 bilgisayarını Astrolab’ın FLIP aracıyla Ay’ın güney kutbu yakınlarına göndermeyi planlıyor. Bilgisayar, kamera görüntülerini ve lazerle uzaklık ölçümlerini yerinde işleyecek. Deneyde, havasız ortam ve sınırlı elektrik kaynağı için hazırlanan donanım kullanılacak. Şirketin uzay istasyonundaki önceki çalışmalarını izleyen program, Ay koşullarında hesaplama sınamalarını ve çeşitli yazılım deneylerini kapsıyor. Fırlatış için yıl sonu hedefleniyor.
Bilim··Gece
Ay’ın güney kutbu için bilgisayar hazırlanıyor
Bilgisayar şirketi HPE, Spaceborne Computer-4 sistemini uzay şirketi Astrolab’ın geliştirdiği robotik FLIP aracıyla Ay’ın güney kutbuna göndermeyi planlıyor. Amaç, bütün görüntüleri Dünya’ya aktarmak yerine gözlemleri Ay’da işlemek. Aracı yüzeye Voyager Technologies şirketinin Griffin-1 iniş aracı taşıyacak. NASA’nın ticari Ay yükü taşıma programı kapsamındaki fırlatış için 2026 sonu hedefleniyor. StorageReview, aracı Astrolab’ın ABD’nin California eyaletindeki Hawthorne tesisinde inceledi. ServeTheHome ise bilgisayar donanımını daha önce HPE Discover etkinliğinde görmüştü. Bilgisayarın görevi, aracın topladığı bilimsel veriler üzerinde bulunduğu yerde işlem yapabilmek.[1], [2]
Görüntüler ve lazer ölçümleri yerinde işlenecek
HPE’nin planladığı işler arasında kamera görüntülerinin yapay zekâyla incelenmesi ve lazerle uzaklık ölçümlerinin haritalama, yol bulma ve zemin çözümlemesi için işlenmesi bulunuyor. Dil modeli yazılımlarıyla görev bilgilerine ulaşılması ve araçtaki belgelerde arama yapılması da amaçlanıyor. Şirket, Ay koşullarında sürdürülebilir hesaplamayı ve belleğe erişim gerektiren işleri incelemek için LINPACK ve eşlenik gradyan sınamalarını planlıyor. Böylece Uluslararası Uzay İstasyonu’ndaki önceki bilgisayar çalışmalarını, çevre koşulları farklı bir yüzey görevine taşımayı hedefliyor. Kamera verilerini yerinde yorumlamak, temel gözlemlerin sürekli Dünya’ya gönderilmesi gereksinimini azaltma amacını taşıyor.[1], [2]
NASA’nın FLUID adlı deneyi, Dünya’dan, Ay’dan ve uzay istasyonundan gelen verilerle eğitilen modelleri eşgüdüm içinde çalıştırmayı amaçlıyor. Ayrı bir uyarlanmış dil modeliyle araçtaki belgelerin aranması ve yorumlanması planlanıyor. Deloitte’un Silent Shield sistemiyle de siber verilerin incelenmesi ve olağandışı durumların saptanması sınanacak. Bunlar, aynı bilgisayar yükü üzerinde yürütülmesi planlanan deneyler. Ay yüzeyinde tamamlanmış bir hesaplama sınaması sonucu henüz sunulmuş değil.[1], [2]
Havasız ortamda fanın yerini ısı yayıcı alıyor
Donanımın tasarımını soğutma ve elektrik kaynağının sınırları belirliyor. Bilgisayar, aracın ısıl denetim sistemine bağlanıyor. Fanın hareket ettireceği havanın bulunmadığı ortamda ısıyı bir yayıcı uzaklaştırıyor. Küçük gövdenin içinde düşük güç tüketen merkezî işlemci, grafik işlemcisi ve katı hâl depolama birimi bulunuyor. Görev, uzay istasyonunda yürütülen ticari depolama çalışmalarını radyasyonun daha yoğun olduğu ortama taşıyor. StorageReview, depolama biriminin güç tüketiminin aracın elektrik kaynağına uyacak biçimde sınırlandığını aktarıyor. ServeTheHome da incelediği gövdeyi ve ısı yayıcıyı anlatıyor. HPE ayrıca Astrolab’ın Hawthorne’daki görev denetimi için Dünya’da yazılım ve bilgisayar desteği sağlamayı planlıyor. Bunlar uçuş öncesinde açıklanan donanım düzenlemeleri ve görev hazırlıkları.[1], [2]
