Üretim ve fiyat göstergeleri aynı yönde ilerlemiyor
TÜİK verilerinde Türkiye'nin sanayi üretimi yıllık bazda gerilerken Mısır'da kentsel enflasyon hızlandı; Norveç'te enerji ve hizmetler fiyat baskısının bileşimini belirgin biçimde farklılaştırdı.
Ekonomi ve Piyasalar··Akşam
Türkiye'de yıllık düşüş, aylık yataylığa yakın seyir
Türkiye İstatistik Kurumu'nun haziran sanayi üretim endeksi, üretimin bir yıl öncesine göre yüzde 1,4 gerilediğini, mayısa göre ise yüzde 0,1 arttığını gösteriyor. İki karşılaştırma aynı dönemin farklı yüzlerini anlatıyor: yıllık ölçü gerilemeye, aylık ölçü neredeyse yatay bir seyre işaret ediyor. Alt kalemler de tek biçimli değil. Haziran 2025 ile karşılaştırıldığında madencilik ve taş ocakçılığı yüzde 1,6, imalat sanayisi yüzde 1,5 küçülürken elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ile dağıtımı yüzde 1,1 arttı. Aylık bazda madencilik yüzde 0,5 geriledi, imalat değişmedi, elektrik ve ilgili hizmetler yüzde 1,5 yükseldi. Bu dağılım, küçük aylık artışın sanayinin bütününe eşit yayılmadığını gösteriyor. Yıllık ve aylık oranları birbirinin yerine koymak, üretimdeki zayıflığı ya da kısa dönemli kıpırdanmayı olduğundan güçlü gösterebilir. Haziran verisinin en açık iletisi, toplam endeksin yıllık olarak aşağıda kalırken enerji bağlantılı alt kalemin her iki ölçüde de daha olumlu ayrışması.[1]
Mısır'da kentsel enflasyon yeniden hızlandı
Mısır'ın istatistik kurumu CAPMAS, yıllık kentsel tüketici enflasyonunun temmuzda yüzde 14,9 olduğunu bildirdi. Hazirandaki yüzde 14,3 düzeyinden yükseliş, üç aylık yavaşlama dizisini sona erdirdi. Ülke genelindeki yıllık oran yüzde 13,0 ile kentsel ölçünün altında kaldı; kırsal yıllık enflasyon yüzde 11,2 oldu. Aylık genel endeks, hazirandaki yüzde 0,4 düşüşün ardından yüzde 0,1 arttı. Gıda ve içecekler tabloyu ayrıca ayrıştırıyor: kentsel fiyatlar ay içinde yüzde 0,6 gerilese de bir yıl öncesinin yüzde 8,0 üzerindeydi; kırsalda yıllık artış yüzde 7,8 oldu. Reuters'in derlediği 13 analistin yüzde 14,6 ile yüzde 16,3 arasındaki beklenti aralığı, açıklanan kentsel oranın bu bandın içinde kaldığını gösteriyor. Veriler böylece tek bir hızlanma cümlesinden daha katmanlı bir görünüm sunuyor. Kentsel yıllık oran yükselirken aylık toplam artış sınırlı, aylık gıda fiyatı ise aşağı yönlüydü; ülke geneli ve kırsal oranlar da kentsel ölçüden daha düşüktü.[2]
Norveç'te enerji ile hizmetlerin ağırlığı
Norveç'in istatistik kurumu Statistics Norway'ın temmuz tüketici fiyat endeksi 103,8 düzeyinde; yıllık artış yüzde 3, aylık artış yüzde 1 oldu. Vergi değişikliklerinden arındırılmış ve enerji ürünleri dışarıda bırakılmış endeks ise yıllık yüzde 2,7, aylık yüzde 0,8 yükseldi. Bileşenler, genel oran ile temel baskı ölçüsü arasındaki farkı anlaşılır kılıyor. Konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlar bir yılda yüzde 4,6; ulaştırma yüzde 2,6 pahalandı. Sigorta ve finansal hizmetlerde yıllık artış yüzde 7,9, lokanta ve konaklamada yüzde 5,7 oldu. Gıda ve alkolsüz içecekler ay içinde yüzde 3,2 yükselirken yıllık artış yüzde 1,1 ile sınırlı kaldı. Türkiye'nin üretim endeksi, Mısır'ın farklı yerleşim ve zaman ölçüleri, Norveç'in enerji hariç göstergesi aynı şeyi ölçmüyor. Yan yana geldiklerinde ortak bir yön sinyali üretmek yerine, başlık oranının dönem, kapsam ve bileşenlere göre nasıl değiştiğini gösteriyorlar. Bu nedenle üç açıklama bir yatırım sonucu değil, ekonomik etkinlik ile fiyat baskısının farklı ülkelerde ayrı ölçülerle okunduğu bir veri görünümü sunuyor.[3], [1], [2]
