Stres testi, gerçek stresin kendisi değildir

S&P Global Ratings, İngiliz toplu emeklilik maaşı sigortacılarının, varlık notlarının BB seviyesine kadar düşürüldüğü 2007-2009 tipi bir şoku bile “yönetilebilir” düzeyde atlatabileceğini açıkladı. Uluslararası Ödemeler Bankası’na göre küresel sigorta sektörü artık özel kredi varlıklarının yaklaşık yüzde 10’unu yönetiyor; test Athora, Brookfield, Just Group, Legal & General ve Pension Insurance Corporation’ı kapsadı. Kulağa rahatlatıcı geliyor — ama “bu sefer farklı” cümlesinin en pahalı olduğu yer tam olarak burası: bir model, geçmiş bir krizi taklit eder; gelecekteki krizin geçmişe benzeyeceğini varsaymak ayrı bir iddiadır.[1]

Sorun fiyat değil, kaldıraç ve kimin kime borçlu olduğu — burada asıl soru likidite. Özel kredi, halka açık tahvil gibi her gün fiyatlanmaz; bir emeklilik sigortacısı gerçek bir stres anında o varlığı hızlıca satmak zorunda kalırsa, “BB’ye düşürülmüş not” senaryosu kâğıt üzerinde kalabilir çünkü piyasada o notu doğrulayacak bir alıcı bile bulunmayabilir. İngiltere’nin toplu emeklilik maaşı piyasasının önümüzdeki on yılda tahmini 1 trilyon sterlinlik küresel pazarın yarısını ele geçirmesi bekleniyor — yani bu, küçülen değil büyüyen bir maruziyet.[1]

Bu sabah Hürmüz’ün fiyatlanmayan fitilini yazmıştım; bugün aynı körlük kripto tarafında

Bu sabah bu köşede, Hürmüz’deki asıl tehlikenin manşetteki petrol fiyatında değil, sistemin yıllar süren yeniden yönlendirilmesinde biriken kırılganlıkta olduğunu yazmıştım. Bugün kripto tarafında aynı körlüğün küçük bir sürümü var: ABD spot Bitcoin ETF’leri ikinci haftasında net girişe döndü — son haftada 75,67 milyon dolar — ama bu, önceki sekiz haftada çekilen 8 milyar doların sadece yaklaşık yüzde 3’ü. Aynı anda Binance ve Bybit’ten 2,3 milyar dolarlık sabit para çıktı. Manşet “ETF’ler geri döndü” diyor; akış “likidite sessizce tükeniyor” diyor.[2], [3], [4]

Analistler, 60-61 bin dolarlık destek kırılırsa 55-57 bin dolar aralığında yoğun bir tasfiye kümesi olduğunu belirtiyor — yani kapı yine tek kişilik, sadece bu kez borsa cüzdanlarında. İleriye dönük beklentim: hem İngiliz emeklilik sigortacılığında hem kriptoda risk, bir sonraki fiyat hareketinde değil, bir sonraki zorunlu satışta ortaya çıkacak. S&P’nin testi “dirençli” diyor olabilir; benim sorum hep aynı — o dirençliliği kim, ne zaman, hangi fiyattan test edecek?[1], [2]