Ukrayna savaşı sivillerden hava sahasına ve tahıl rotalarına baskıyı büyütüyor
Ukrayna’da temmuzdaki sivil ölümleri son yılların en yüksek düzeyine çıktı; Rus hava sahası ihlalleri NATO tepkisi doğururken Novorossiysk saldırısı tahıl terminallerini vurdu. Savaşın baskısı cepheden gündelik yaşama ve ticaret yollarına yayılıyor.
Jeopolitik··Akşam
Temmuzda sivil bilanço sert yükseldi
BM İnsan Hakları İzleme Misyonu’nun Al Jazeera’nın aktardığı verilerine göre Ukrayna’da temmuzda en az 437 sivil öldü, 2.610 sivil yaralandı. Bu aylık ölüm sayısı, hazirana göre yüzde 30 artış anlamına geliyor ve mayıs 2022’den bu yana kaydedilen en yüksek düzey. Misyon, Rusya’nın denetimindeki bölgelerde doğrulama yapmanın güçlüğü nedeniyle gerçek sayıların daha yüksek olabileceğini belirtiyor. Sayılar, uzun menzilli silahların yerleşim alanlarında kullanımının arttığı bir döneme denk geliyor. Cumhurbaşkanı Volodymyr Zelenskyy saldırıları “terör” olarak nitelendirdi. Odesa bölgesinde bir yolcu trenini vuran insansız hava aracı saldırısında iki demiryolu çalışanı öldü; gece boyunca 11 bölgeye 130’dan fazla saldırı insansız hava aracı gönderildiği bildirildi. Rusya Savunma Bakanlığı ayrıca Donetsk’te Petrivka köyünü ele geçirdiğini duyurdu; bu iddia bağımsız olarak doğrulanmadı. Cephe hattının gerisinde siviller, demiryolu personeli ve gece sığınağa giden aileler için riskin yeniden yükseldiği tablo, savaşın yalnızca hat boyunca değil, günlük yaşamın içine yayıldığını gösteriyor.[1]
NATO, Polonya ve Romanya hava sahasını savundu
NATO müttefikleri 12 Ağustos çarşamba sabahı Kuzey Atlantik Konseyi’nde toplanarak Polonya ve Romanya’daki son hava sahası olaylarını ve insansız hava aracı vakalarını görüştü. İttifakın açıklamasına göre Rusya bu olaylardan tam sorumlu tutuldu; olaylar tehlikeli ve kabul edilemez sayıldı ve Rusya’nın artan risk toleransını gösterdiği vurgulandı. Müttefikler etkilenen ülkelere tam dayanışma dile getirdi, NATO ile ulusal makamların hızlı yanıtını takdirle karşıladı. NATO ittifak genelinde bütünleşik hava ve füze savunmasını güçlendirmeyi sürdürdüğünü belirtti; müttefikler Baltık’tan Karadeniz’e uzanan doğu kanadındaki savunmayı takviye için attıkları adımların altını çizdi. Konsey ayrıca Ukrayna’nın özgürlüğünü, egemenliğini ve toprak bütünlüğünü savunmasına tam desteğini yineledi ve bu tür sorumsuz eylemlerin Ukrayna’ya bağlılıklarını caydırmayacağını bildirdi. Böylece savaşın risk alanı, yalnızca Ukrayna topraklarındaki çatışmayla sınırlı kalmıyor; müttefik hava sahasına sızma ve sınır olayları üzerinden ittifakın doğu kanadına da taşınıyor.[3]
Novorossiysk’te tahıl terminalleri ve ticaret yolları
BBC’nin aktardığına göre Ukrayna’nın gece boyu süren insansız hava aracı ve füze saldırısı, Rusya’nın Novorossiysk limanındaki iki büyük tahıl ihracat terminaline zarar verdi ve Karadeniz’deki son büyük Rus deniz üssünü vurdu. Yerel yetkililer 8 yaşında bir çocuğun da bulunduğu 3 kişinin öldüğünü, 24 kişinin yaralandığını bildirdi. Rusya Tarım Bakanlığı aynı gün yük akışını Baltık ve Hazar limanlarına ve kara yollarına yönlendirmek için çalıştığını açıkladı. Cumhurbaşkanı Zelenskyy saldırıyı roket, jet ve deniz insansız araçlarıyla yürütülen benzersiz bir operasyon olarak tanımladı ve tahıl terminallerinden söz etmedi; Ukrayna ordusu daha sonra ikisi firkateyn olmak üzere dört Rus savaş gemisinin vurulduğunu söyledi, Rusya bu konuda yorum yapmadı. Büyük bir tahıl tüccarı terminalinin vurulduğunu TASS’a doğruladı; bir diğeri aynı bilgiyi Reuters ve RBK’ye verdi. Rusya Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Maria Zakharova Ukrayna’yı tarım altyapısını vurmakla suçladı. Moskova merkezli bir analiz şirketine göre ağustos ihracatı son beş yılın aynı ayına kıyasla yarıdan fazla düşebilir. Sivil ölümlerin yükselmesi, NATO’nun hava sahası tepkisi ve Novorossiysk’teki tahıl hasarı birlikte okunduğunda, savaşın baskısı cephe hattından sivil yerleşimlere, müttefik hava sahasına ve Karadeniz tahıl rotalarına aynı anda yayılıyor; alternatif limanlara kaydırılan yük ise bu baskının ticaret tarafındaki karşılığı oluyor.[2], [1], [3]
