Gezegen sistemlerinin iki ailesi yıldızlarının özellikleriyle ayrılıyor
İyi tanımlanmış 300 gezegen sistemini inceleyen hakemli araştırma, gezegenlerin düzeniyle yıldızlarının özellikleri arasında bağlantı buldu. Daha büyük ve ağır elementlerce zengin yıldızlarda geniş, yüksek kütleli sistemler öne çıkıyor. Güneş benzeri ya da daha küçük yıldızlardaki sistemler daha sıkışık. Çalışma, oluşum koşullarının izlerini gezegenlerin sonraki yörünge değişimleriyle birlikte ele alıyor.
Bilim··Sabah
Yıldız özellikleri gezegen ailelerini ayırıyor
İtalya Ulusal Astrofizik Enstitüsü INAF’ın öncülüğündeki uluslararası ekip, gezegen sistemlerinin düzeniyle yıldızlarının özellikleri arasında bağlantı buldu. Hakemli araştırmada Samanyolu’nda bilinen binden fazla çok gezegenli sistemin iyi tanımlanmış 300’ü incelendi. Geniş ve yüksek kütleli sistemler, Güneş’ten daha büyük ve hidrojen ile helyum dışındaki elementlerce daha zengin yıldızlarda öne çıktı. Daha sıkışık sistemler ise Güneş benzeri ya da daha küçük yıldızların çevresinde toplandı.[1], [2]
Geniş sistemlerde çalkantılı geçmişin izleri var
Geniş ailedeki sistemlerin toplam gezegen kütlesi, sıklıkla Güneş Sistemi’ndekinin iki ila on katı arasında. Gezegenlerin ortak düzlemde dairesel yörüngeler izlediği sakin düzenden sapmaları da daha belirgin. Araştırmacılar bu izleri kütleçekimsel kararsızlıklarla, büyük çarpışmalarla ve gezegenlerin sistemden atılmasıyla ilişkilendiriyor. Sıkışık sistemlerin kendi içindeki gezegenler birbirine yakın kütle ve boyutlarda. Bunların pek çoğu, yıldızına Merkür’ün Güneş’e olduğundan daha yakın yörüngelerde dönüyor.[1]
Benzetimler sistemlerin başlangıç koşullarını sınadı
Gezegen arama yöntemleri bazı dünyaları daha kolay bulabildiğinden, ekip iki grubun yalnızca gözlem seçiminden kaynaklanıp kaynaklanmadığını da inceledi. Sayısal benzetimlerde farklı başlangıç koşullarına sahip sistemlerin evrimi izlendi. Doğuştan kararsız düzenler, geniş ve ağır ailenin yörünge özelliklerini daha iyi yansıttı. Araştırmacılar bunu yıldızların çevresindeki daha bol gezegen oluşum malzemesiyle ilişkilendiriyor. Karşılaştırma, yıldızın özellikleriyle sonraki gezegen hareketlerini aynı araştırmada değerlendiriyor; üzerinde yaşam bulunan bir dünya saptamıyor.[1]
