Brezilya’nın manto kayaçları eski okyanus kabuğunun gaz izlerini taşıyor
Brezilya’daki São Francisco Kratonu’nun derin kaya parçalarında bulunan soy gazlar, eski okyanus kabuğu ve tortullarının kıtasal mantoya taşındığına işaret ediyor. Hakemli çalışmada tek bir gaz yerine çeşitli izotop sistemleri karşılaştırıldı. Araştırmacılar, bölgesel manto farklılıklarını uzun süren dalma batmayla ilişkilendiriyor. İncelenen kayaçlar, kıtanın derin yapısının yalnızca bir bölümünü temsil ediyor; sonuç bütün mantoyu kapsayan bir ölçüm sunmuyor.
Bilim··Öğle
Derin kaya parçaları farklı gaz izleri taşıyor
Brezilya’daki São Francisco Kratonu’nun güneybatı kenarından alınan kayaçlardaki soy gaz ölçümleri, eski okyanus kabuğu ve tortullarından geri taşınmış malzemeye işaret ediyor. Kraton, bir kıtanın eski ve görece kararlı çekirdeği. Tek hakemli çalışmada, magma içinde yüzeye taşınmış derin kaya parçaları olan ksenolitler incelendi. Birkaç gazın birlikte karşılaştırılması, araştırmacıların kıtasal mantonun bu bölümündeki karışımları incelemesini sağladı. Araştırma bölgesel örneklerin kimyasal geçmişine odaklanıyor.[1]
Helyum, neon ve ksenon farklı katkıları izliyor
Helyumda radyoaktif bozunmadan gelen belirgin bir katkı görüldü. Neon, okyanus ortası sırtlarının manto malzemesini andıran izlerle çekirdek tepkimelerinden doğan bileşenleri birlikte taşıdı. Ksenon ise atmosfer gazı, kabuktaki çekirdek bölünmesi ürünleri ve manto malzemesinin değişen karışımlarına işaret etti. Araştırmacılar bu farkları, bir levhanın diğerinin altına indiği dalma batmanın uzun geçmişiyle ilişkilendirdi. Yorumları, su içeren eski okyanus kabuğunun ve üzerindeki tortulların Arkeen’den beri kraton kenarında geri taşınmasına dayanıyor.[1]
Ölçümler, kapanmış gazı kristalde tutulan katkılardan ayırdı
Sıvı ve eriyik kapanımlarındaki gazlar ezmeyle açığa çıkarıldı; kalan tozların ısıtılması ise kristal örgüsünde tutulan gazın incelenmesini sağladı. Ölçümlerde Tokyo Üniversitesi’ndeki kütle tayfölçeri kullanıldı, bulaşmayı değerlendirmek için boş düzenek sınamaları yapıldı. Güçlü ölçüm girişiminden etkilenen neon sonuçları çıkarıldı. Yorum, farklı izotop sistemlerini bölgenin jeolojik yapısıyla birlikte ele alıyor. Tek bir gaz, her geri taşınma olayını bağımsız olarak tarihlendirmiyor ya da mantonun tamamını tanımlamıyor.[1]
