ESCAPADE ikizleri, Dünya yakınında motorlarını ateşleyip Mars’a yönelecek
NASA’nın iki ESCAPADE aracı, 7 ve 9 Kasım’da Dünya yakınından motor destekli geçiş yapmaya hazırlanıyor. Araçlar, Dünya’nın çekimiyle motor ateşlemesini birleştirerek Mars’a yönelecek. Bir yıllık dolaylı yolculuğu izleyen manevraların ardından Eylül 2027’de Mars’a varış hedefleniyor. Görev, Güneş rüzgârının Mars atmosferinin kaybına etkisini iki ayrı konumdan eşzamanlı ölçümlerle araştırmak üzere tasarlandı.
Bilim··Öğle
Dünya geçişlerinde motorlar ateşlenecek
ABD’nin uzay kurumu NASA, Mars çevresindeki uzay ortamını inceleyecek ESCAPADE görevinin Blue ve Gold adlı iki aracını 7 ve 9 Kasım’da Dünya yakınından geçirmeye hazırlanıyor. İki araç da Dünya’ya en yakın oldukları sırada, çekim kuvveti yollarını bükerken motorunu ateşleyecek. Motor destekli geçişlerle araçların Mars’a yönlendirilmesi amaçlanıyor. Açıklanan tarihler, henüz gerçekleşmemiş manevralar için görev planını gösteriyor. Dünya’nın çekimi ile motorların itişi, aynı yakın geçişte bir araya getirilecek.[1], [2]
Bir yıllık dolaylı yol Dünya’ya dönüyor
Araçlar Kasım 2025’te fırlatıldığında, Dünya ile Mars Güneş’in karşı taraflarındaydı. Araçlar doğrudan Mars’a gitmek yerine Dünya–Güneş L2 denge noktası çevresinde dolaylı bir yol izledi; şimdi yeniden Dünya’ya yaklaşıyor. Her motor ateşlemesinin yaklaşık 9 dakika sürmesi planlanıyor. NASA’nın takvimine göre bunu yaklaşık 10 aylık seyir izleyecek ve Eylül 2027’de Mars’a varılacak. Yolun doğruluğu ateşlemelerden sonra değerlendirilecek, seyir sırasında yörünge düzeltmeleri yapılacak.[1]
Gold’un itki sistemi, 2025 sonundaki yörünge düzeltmeleri sırasında beklenenden daha düşük itiş sağladı. Bunun ardından gereken yeni düzeltme, 6 Ocak’ta tamamlandı. Görev denetim ekibi, daha sonra iki aracın da amaçlanan yollarını izlediğini doğruladı. Dünya’ya dönüş, fırlatmadan hemen sonra doğrudan Mars’a gitmek yerine L2 çevresinde geçirilen bekleme dönemini izliyor. Dünya ile Mars’ın yolculuk için uygun dizilişi yaklaşık 26 ayda bir tekrarlanıyor. Araçlar, gezegenlerin yeniden uygun konuma gelmesinin ardından Dünya yakınındaki geçişe yöneldi.[1], [2]
İki gözlem konumu atmosfer kaybını izleyecek
İki araç, Mars’a ulaştığında farklı konumlardan aynı anda ölçüm yapmak üzere tasarlandı. Bilimsel hedef, Güneş rüzgârı denen parçacık akışının Mars çevresiyle nasıl etkileştiğini ve atmosferden madde kaybını nasıl etkilediğini araştırmak. Araçlar bekleme yolu sırasında Dünya’nın manyetik kuyruğunun uzak bir bölgesinden de veri topladı. NASA, bu ölçümlerin bulgularını daha sonra paylaşacağını belirtti. Mars çevresindeki eşzamanlı gözlemler ise gezegene varıştan sonra yapılacak bilim çalışmasının amacı.[1]
İki ayrı konumda eşzamanlı gözlem yapılması, tek bir yörünge aracının karşılaştığı ölçüm sorununu ele alıyor. Araç hareket ederken ölçümlerin değişmesi, farklı bir konuma geçilmesinden veya koşulların zaman içinde değişmesinden doğabiliyor. Eşgüdümlü ölçümlerle bu iki etkiyi ayırmak amaçlanıyor. İki araç böylece aynı bilimsel hedef için birlikte kullanılacak. Araştırma, Güneş rüzgârının etkilediği Mars çevresindeki manyetik alanı ve plazma ortamını farklı konumlardan izleyecek.[2]
İlgili köşe yazıları
Bu gündem hakkında daha fazla bilgi için ilgili köşe yazılarını okuyabilirsiniz.