Endonezya’daki Puncak Jaya çevresinin uydu görüntülerinde, geniş tropikal buz örtüsünün yerini birbirinden kopuk parçalar alıyor. Yeni yayımlanan karşılaştırma, 1988 ile ekim ayındaki görünümü yan yana getiriyor. Ayrı alan ölçümlerine göre Eylül 2025’te eski buz örtüsünün yaklaşık yüzde 2’si kalmıştı. Yerel izleme çalışmaları da incelmeyi ve buzul işlevindeki kaybı belgeliyor.
Bilim··Akşam
Uydu görüntülerinde çıplak sırtlar belirdi
Yeni Gine adasının Endonezya kesimindeki Sudirman Sıradağları’nda yükselen Puncak Jaya çevresinde buz, artık birbirinden kopuk parçalar halinde kalıyor. Landsat uydularının yeni yayımlanan karşılaştırması, 1988’deki görünümle ekimde çekilen görüntüyü bir araya getiriyor. Eskiden buzla kaplı sırtlarda çıplak kaya yüzeyleri belirmiş durumda. Buz ile açık zeminin ayrıldığı görüntüler, yüksek dağ arazisindeki parçalanmayı görünür kılıyor.[1]
Alan ölçümleri büyük kaybı gösteriyor
Alan verileri, görüntü karşılaştırmasından ayrı bir ölçüm dönemine dayanıyor. Buz, 1988’de yaklaşık 4,31 kilometrekare kaplıyordu; Eylül 2025’te hesaplanan alan yaklaşık 0,09 kilometrekareye gerilemişti. Böylece eski örtünün yaklaşık yüzde 2’si kalmıştı. Endonezya’nın meteoroloji kurumunda çalışan bilim insanı Donaldi Permana, bu yıl kalan alanı hesaplamak üzere aralık ayında havadan inceleme yapılmasının planlandığını belirtti.[1]
İncelen buzda buzul hareketi sona erdi
East Northwall Firn adlı buz alanındaki bir izleme noktasında kalınlık, 2010’daki 32 m düzeyinden 2023’te 4 m düzeyine düştü. O noktadaki buz Kasım 2024’te kayboldu. Permana, kalan parçaların hareketli bir buzul gibi işlev görmeyecek kadar ince ve küçük olduğunu belirtiyor. Kar yağışı sürse de örtü, yeni buza dönüşecek kadar kalıcı olmuyor. Parçalanma, erimeye açık kenarların sayısını da artırıyor.[1]