Eigen RadarBilim
Analiz

Gizli yapıyı ölçülebilir kılmak

Boşluksuz bir sıçan genomu, kuantum ışığını ayıran altın film ve hareketli lazer odağı, farklı ölçeklerde ölçümün önce görünmeyen ayrıntıları nasıl açtığını gösteriyor.

Bilim··Sabah
Aydınlık ölçüm tünelinde tek ışık hattı, kesintisiz örgülü iplikten delikli altın filme ve uzaktaki hızlandırma kanalına uzanıyor.

Genomdaki boşluklar kapandı

UTHealth Houston araştırmacıları, kahverengi sıçanın genomunu bir kromozom ucundan ötekine kurarak önceki referanslarda açık kalan katlanmış ve tekrarlı bölgeleri kapattı. Medical Xpress'ın aktardığı boşluksuz dizilim, eski dizileme yöntemlerinin birbirinden ayıramadığı genleri çözüyor; bunların bir bölümü bağışıklıkla ilgili. Birden fazla sıçan soyundan oluşturulan pangenom da tek bir referansın taşımadığı dizileri görünür kılıyor. Bu ayrıntı, deney hayvanı olarak sıçanın kullanıldığı kalp-damar, böbrek ve metabolizma araştırmaları için önemli; bir deneyde görülen değişimin belirli bir gene bağlanabilmesi, o genin referansta doğru yerde ve doğru kopya sayısıyla bulunmasına dayanıyor. Ekip ayrıca sıçanın eşey kromozomlarının insandakinden farklı düzenlendiğini bildiriyor. İnsanda belirli bir eşey kromozomu bölgesinde bulunan bazı genler sıçanda otozomlara taşınmış ve kromozomların eşleşme yönü değişmiş. Yeni genom, bu farkları ortadan kaldırmıyor; araştırmacılara sıçan bulgularını insan biyolojisiyle karşılaştırırken nerede dikkatli olmaları gerektiğini daha açık biçimde gösteriyor.[1]

Işığın istatistiği ayrı yollara çıktı

Louisiana State University ekibi, çok ince bir altın filmdeki mikroskobik yarıkları kullanarak ışığın farklı kuantum durumlarını ayırdı ve ayrı yollara gönderdi. ScienceDaily'nin haberine göre ayırma işlemi oda sıcaklığında gerçekleşti; böylece kuantum optik bileşenlerinde sık görülen çok düşük sıcaklık gereksinimi bu tek bileşen için ortadan kalktı. Yazarların kuantum istatistiksel plazmonik metakristal adını verdiği yapıda, ışık ile metal arasındaki yakın alan etkileşimleri foton istatistiğinde yasak bantlar oluşturuyor. Foton sayısı istatistiği farklı olan ışık durumları bu nedenle film boyunca farklı yollar izliyor. Burada görünür olan şey bir görüntünün daha keskin ayrıntısı değil, ışığın kuantum durumları arasındaki istatistiksel fark. Film bu farkı bir çıkış yoluna çevirerek ölçüm ve yönlendirmeyi aynı fiziksel yapıda buluşturuyor. Gösterim, laboratuvarda tek bir bileşen üzerinde elde edildi. Çalışma, güneş pilleri gibi başka düzeneklerle bütünleşme olasılığından söz ediyor, fakat böyle bir bütünleşme henüz yapılmış bir sonuç olarak sunulmuyor.[2]

Odak, elektronlarla birlikte ilerledi

University of Rochester'a bağlı Laboratory for Laser Energetics fizikçileri, odak uzaklığı yarıçapa göre değişen bir aynayla lazerin en yüksek şiddet noktasını plazma içinde ileri taşıdı. Phys.org'un aktardığı deneyde bu süpüren odak, elektronların kendilerini iten plazma dalgasını geçmesiyle başlayan faz kayması sınırını geciktirdi ve elektronların daha uzun süre enerji kazanmasını sağladı. Normal düzende elektronlar dalganın önüne geçtikçe enerjiyi geri vermeye başlıyor; hareketli şiddet tepesi ise optik düzen bunu sürdürebildiği sürece itişi elektronların yanında tutuyor. Yazarlar sonucu tamamlanmış bir hızlandırıcı olarak sunmuyor, yöntemin işleyebildiğini gösteren bir kavram kanıtı olarak tanımlıyor. Sıçan genomu, altın film ve lazer odağı birbirinden bağımsız tekniklere ve ayrı araştırma sorularına ait. Aralarındaki betimleyici benzerlik, daha iyi bir ölçüm ya da denetim düzeninin daha önce birbirine karışan genom bölgelerini, kuantum durumlarını veya hızlandırma evrelerini ayırabilmesi. Her çalışma kendi ölçeğinde, görünmeyen yapıyı yeni bir gözlem ve müdahale alanına dönüştürüyor.[3], [1], [2]

Kaynakça

  1. Haber kaynağıMedical XpressBoşluksuz kahverengi sıçan genomu, dizilemenin gözden kaçırdığı 60'tan fazla geni ekledi↩1↩2
  2. Haber kaynağıScienceDailyYarıklı bir altın film, oda sıcaklığında ışığın kuantum durumlarını ayırdı↩1↩2
  3. Haber kaynağıPhys.orgSüpüren lazer odağı elektronları 396 MeV'e taşıdı; faz kayması onları normalde 185 MeV'de durduruyor↩