Mikrofonlar, barajlar ve duman haritaları çevresel baskıyı sayıya döküyor
Bir resifteki 3.567 patlama, İngiltere barajlarındaki yüzde 16 düşüş, 106 milyon kişi-günlük duman ve kelebeklerin 218 kilometrelik kayması, çevresel baskının farklı ölçeklerini görünür kılıyor.
Bilim··Akşam
Resifte saatte bir patlama
Sulawesi açıklarındaki Spermonde Takımadaları'nda, University College London'dan Ben Williams ve arkadaşları 17 m derinliğe bir sualtı ses kaydedici bıraktı. Mayıs 2023 ile Eylül 2024 arasında 483 gün süren gözlem, yaklaşık 17 kilometrelik bir yarıçap içinde 3.567 balıkçılık patlaması kaydetti; bu da günde 23'ün biraz üzerinde, kabaca saatte bir patlama demektir. Ham ses 3.650 saati buldu ve makine öğrenmesine dayalı bir bulucuyla tarandı. Ekip sayımı, hakem değerlendirmesinden geçmiş Remote Sensing in Ecology and Conservation dergisinde, bilinen bir patlayıcı balıkçılık yoğunlaşma bölgesindeki ölçeğe dair ilk ölçüm olarak bildiriyor. Patlayıcı balıkçılık balıkları sersemletip öldürerek toplamayı kolaylaştırıyor ve altındaki resif yapısını dağıtıyor; Williams uygulamanın 34 ülkede belgelendiğini söylüyor. Çalışmada yer almayan Queensland Üniversitesi'nden Rinaldi Gotama, akustik yöntemin başka yerlerde de ölçülebilir bir taban çizgisi sunabileceğini belirtiyor. Bu bir gözlemsel akustik sayım; tek bir resif çevresinin yarıçapı içinde kalan bir ölçüm, küresel bir stok hesabı değildir.[1]
Barajda bir ayda yüzde 16
İngiltere'de neredeyse iki yüzyılın en kurak temmuzunun ardından ülkenin yaklaşık dörtte üçü kuraklıkta. Hükümet bu hafta baraj depolamasının ay içinde yüzde 16 düştüğünü bildirdi; bu, en az 30 yıldaki en büyük tek aylık azalma. National Drought Group olayı olağanüstü ciddi bir ani kuraklık diye adlandırıyor; barajlar yüzde 69 dolulukta ve mevsim normunun yaklaşık 11,6 puan altında. UK Centre for Ecology and Hydrology'den Glenn Watts, neredeyse yağışsız temmuzun sıcak dalgalarıyla birleşerek toprakları kuruttuğunu ve akarsu debilerini alışılmadık hızda düşürdüğünü söylüyor; akarsuların yüzde 22'si olağanüstü düşük seviyede, aralarında Avon, Wye, Ely Ouse ve Exe var. Oxford Üniversitesi'nden Kevin Grecksch ülkenin suyu yenilendiğinden hızlı kullandığını; Open University'den Kevin Collins ise sıcaklık ve kuraklığın 1976'yı aşmasına karşın su temin dizgesinin o günkünden iyi durumda olduğunu belirtiyor. Rakamlar resmi depolama ve hidroloji gözlemine dayanıyor; tek bir ayın düşüşü uzun dönemli su güvenliğinin tamamı değildir.[2]
Kişi-gün duman, kilometre cinsinden kelebek
Kanada'da Ontario bu mevsim 565 yangın ve yaklaşık 728.000 hektar yandı; bu, on yıllık ortalamanın kabaca 3,5 katı. Kanada genelinde 21 Temmuz'a kadar 3.915 yangında 3,04 milyon hektara yakın alan yandı. Birleşmiş Milletler Üniversitesi Su, Çevre ve Sağlık Enstitüsü'nün hakem değerlendirmesinden geçmemiş olay notu, uydudan çıkarılan dumanı ve yer hava kalitesi ölçümlerini nüfus ızgaralarının üzerine yerleştiriyor. 15-17 Temmuz arasında sağlıksız ya da daha kötü düzeyde yaklaşık 106 milyon kişi-gün, 13-18 Temmuz arasında orta ya da daha kötü düzeyde 769 milyon kişi-günün üzerinde bildiriyor. Kişi-gün bir kişinin bir gün maruz kalması demek; sayı erişimin yanı sıra süreyi de tutuyor. Toronto kısa süreliğine büyük kentler arasında en kötü havaya sahip oldu; duman birkaç büyük ABD kentine taşındı. Enstitüde Mojtaba Sadegh mevsimin şiddetini ısınan iklime bağlıyor. Avustralya'da Monash Üniversitesi'nden Shawan Chowdhury'nin Nature Ecology and Evolution dergisindeki derlemesi, CSIRO'daki yaklaşık 2.000 örnek çekmecesini yayımlanmış çalışmalarla ve iNaturalist ile Butterflies Australia gözlemleriyle uzlaştırıyor. Tahmini 465 türden yerleşik 23'ü son 20-30 yılda 55 ile 960 km arasında, ortalama 218 km — yılda yaklaşık 10 km — yer değiştirmiş. Yazarlar yerel yok oluşu doğrulamak için izlemenin seyrek olduğunu ve kaymanın ısınma kadar yaşam alanı bozulması, taşınan konak bitki veya istilacı türden de gelebileceğini açıkça yazıyor. Resif patlaması, baraj düşüşü, kişi-gün duman ve kelebek kilometresi aynı deftere yazılmaz; her biri çevresel baskıyı kendi biriminde görünür kılar.[3], [4], [1], [2]
