Eigen RadarBilim
Analiz

Mars'ın iç yapısında ve uydusu Deimos'ta beklenmeyen asimetriler

Onlarca yıllık uzay aracı izleme verisini inceleyen gezegen bilimciler, Mars'ın güney kutbunun altındaki iç kesimlerin kuzey yarımküreye kıyasla çok daha sıcak ve kısmen erimiş olduğunu keşfetti. Ayrı bir çalışmada ise, hidrodinamik simülasyonlar Mars'ın uydusu Deimos'un tuhaf biçimindeki pürüzsüz yüzeyinin ve belirgin çukurunun, küçük uyduyu parçalamadan molozu küresel ölçekte yeniden dağıtan tek bir büyük asteroit çarpmasının sonucu olabileceğini öne sürüyor.

Bilim··Öğle
Karanlık bir laboratuvar masasında, sıcak güney iç kesimini turuncu ışıkla gösteren kesit Mars küresi; yanında çukurlu küçük Deimos modeli.

Mars'ın altındaki sıcak bölge

Onlarca yıllık uzay aracı izleme verileri, araştırmacıların Güneş'in Mars üzerindeki mevsimsel gelgit çekimini ölçmesini sağlayarak gezegenin iç yapısının küresel simetriye sahip olmadığını ortaya çıkardı. Gelgit tomografisi olarak bilinen bir teknikten yararlanan analiz, güney iç kesiminin kuzeye kıyasla 200 ila 400 santigrat derece daha sıcak olduğunu ve kısmen erimiş halde bulunduğunu gösteriyor. Bu asimetri, güneydeki demir minerallerinde bulunan manyetik örüntülere ve sismik dalgaların Mars yüzeyindeki düzensiz yayılımına ilişkin uzun süredir devam eden gizemleri açıklamaya yardımcı olabilir.[1]

Erken dönem geçmişiyle bağlantı

Mars'ın iç kesimlerindeki önemli sıcaklık farkının kesin nedeni belirsizliğini korurken, bulgular küresel simetriye yakın bir yapı varsayan standart modelleme kısayolunu geçersiz kılıyor. Araştırmacılar, bu bölgesel ısı asimetrisinin, geniş kuzey ovalarını biçimlendirdiği ve bir zamanlar güney havzalarında akan suyu etkilediği düşünülen eski dev çarpışmalar da dahil olmak üzere gezegenin erken jeolojik geçmişine bağlı aday açıklamaları daralttığını belirtiyor.[1]

Deimos'a asteroit çarpması

Mars'ın uydusu Deimos'a yönelik ayrı gözlemler, uydunun alışılmadık derecede pürüzsüz, tozlu görünümünün ve belirgin güney çukurunun yeniden değerlendirilmesini sağladı. Gezegen bilimciler, ESA'nın son Hera geçişinden elde edilen verileri, bilgisayar kümelerinde çalıştırılan yaklaşık 100 hidrodinamik simülasyonla birleştirdi. Sonuçlar, güney kutbu bölgesine 45 derecelik bir açıyla çarpan yaklaşık 320 metrelik bir asteroitin mevcut krateri oluştururken, uyduyu parçalamadan eski araziyi 200 metrelik bir moloz tabakasının altına gömecek kadar püskürtü dağıtabileceğini gösteriyor.[2]

Kaynakça

  1. Haber kaynağıPhys.orgMars'ın içi simetrik çıkmadı: güney kutbunun altında sıcak bir bölge var↩1↩2
  2. Haber kaynağıScienceDailyTek bir asteroit çarpması, Deimos'un çukurunu ve tuhaf pürüzsüz yüzeyini açıklayabilir↩