Idai seli modelinde iklimin etkisi derin sularda büyüdü
Hakemli bir çalışma, 2019’da Mozambik’i vuran Idai kasırgasının sel alanında yaşayan nüfusu yeniden hesapladı. Geçmiş iklim ve yerleşim koşullarını karşılaştıran modelde, ısınmanın su altında kalan alana etkisi küçükken, derin suya maruz kalan nüfus üzerindeki etkisi daha belirgin çıktı. Toplam maruziyet artışında nüfusun büyümesi ve yerleşim düzeninin değişmesi daha büyük pay taşıyor.
Bilim··Öğle
İklimin payı su derinliğiyle arttı
Mozambik’in kıyı kenti Beira ve çevresinde, Idai kasırgasının seline maruz kalan nüfus suyun derinliğine göre değişiyor. 2019’daki fırtınayı inceleyen tek bir hakemli modelleme çalışmasında, iklim değişimi su altında kalan alanı yaklaşık yüzde 2 büyüttü. İklimin nüfus maruziyetine göreli katkısı, sığdan derine ilerleyen gruplarda yaklaşık yüzde 3, yüzde 13 ve yüzde 24 oldu. Hesaplama, sel alanlarındaki insanları sayıyor; ölümleri veya parasal kayıpları ölçmüyor.[1]
Geçmiş koşullar aynı fırtına iziyle karşılaştırıldı
Dört senaryo, iklim ve nüfus koşullarını 1975’i temel alan geçmiş koşullarla eşleştiriyor. Yakın dönemi temsil eden senaryoda fırtınanın iklimi, eldeki en yakın nüfus verisi olan 2020 yerleşim dağılımıyla birlikte kullanıldı. İklim karşılaştırmalarında yağış, rüzgâr ve deniz düzeyi değiştirildi; gözlenen fırtına güzergâhı sabit kaldı. Güncel koşullarda modellenen sel alanında yaklaşık çeyrek milyon kişi yaşıyor. Nüfusun büyümesi ve yerleşim dağılımının değişmesi, toplam maruziyet artışına iklim değişiminden daha fazla katkıda bulunuyor.[1]
Yoksul grupların başlangıç maruziyeti daha yüksek
Daha varlıklı grupların çok derin suya maruziyetindeki oransal artış daha büyük. Buna karşılık yoksul grupların iklim karşılaştırması öncesindeki maruziyeti daha yüksek. Grupların nerede yaşadığı bu farkları etkiliyor. Sosyoekonomik özellikler, sınırlı coğrafi veriyle ayrı ayrı değerlendirildi; sonuçlar geniş nüfus örüntülerini anlatıyor. Tahminler, bu fırtınaya, seçilen derinlik gruplarına ve kırılganlığa ilişkin varsayımlara bağlı kalıyor.[1]
İlgili köşe yazıları
Bu gündem hakkında daha fazla bilgi için ilgili köşe yazılarını okuyabilirsiniz.