Oluşumdan kalan argon, Uranüs ve Neptün’deki kaya miktarını hesaplamayı güçleştiriyor
Argon, Uranüs ve Neptün’ün içindeki kaya miktarına ilişkin bilgi verebilir; ancak gazın kökeni hesabı güçleştiriyor. Hakemli modelleme, gezegenlerin oluşumundan kalan argonla radyoaktif bozunma sonucu üretilen argonu birlikte değerlendirdi. Oluşum koşullarına göre ilksel bileşen baskın hale gelebiliyor. Argonun diğer izotoplarını ve atmosferdeki karbonu birlikte değerlendirmek, iki katkıyı ayırmaya yardımcı olabilir.
Bilim··Öğle
Buz devlerinde argonun iki kökeni var
Araştırmacılar, argon izotoplarının buz devleri Uranüs ve Neptün’ün iç yapısına nasıl bilgi sağlayabileceğini modelledi. Hakemli kuramsal çalışma, gezegenlerin oluşumunda edinilen gazla daha sonra kayalık malzemenin içinde üretilen gazı birlikte ele alıyor.[1], [2]
Argon-40, kayalık iç bölgede potasyum-40’ın radyoaktif bozunmasıyla oluşabiliyor. Atmosfere ulaşırsa bolluğu, kaya miktarını sınırlandırmaya yardımcı olabilir. Ancak gezegen büyürken edinilen ilksel argon-40 da aynı birikime katılıyor. Hesaplamalar bozunmayla üretimi, erken gaz ve toz bulutsusunun zamanla değişen kimyası ve sıcaklığıyla birleştirdi.[1]
Oluşum koşulları geniş bir aralık veriyor
Argon saf buz olarak ya da buz içindeki kafes yapılarda tutulabiliyor. Bu yüzden gezegenlerin yapıtaşlarının nerede ve ne zaman oluştuğu, öngörülen ilksel gaz miktarını değiştiriyor. Modeller gözlenen atmosfer karbonuyla birleştirildiğinde Uranüs için Güneş bulutsusu değerinin yaklaşık bir ile 610 katı arasında bolluklar hesaplandı. Neptün’de aralık yaklaşık bir ile 1.220 kat oldu. Bunlar yeni atmosfer ölçümleri değil, model koşullarına bağlı aralıklar.[1]
İlksel bolluk düşükse bozunmayla üretilen argon-40, kayalık iç yapıyı sınırlandırabiliyor. İlksel bolluk yüksekse aynı izotop daha çok oluşum koşullarını yansıtıyor. Sonuçlar karbonu taşıyan bileşiklere, gezegenlerin büyürken yer değiştirmesine ve derin iç bölgeyle atmosfer arasındaki taşınmaya da bağlı.[1]
Başka izotoplar iki katkıyı ayırabilir
Radyoaktif bozunmayla oluşmayan argon izotopu, oluşumdan kalan gazı bozunma katkısından ayırmaya yardımcı olabilir. Başlangıçtaki izotop oranı iyi bilinmiyor; Galileo sondası Jüpiter atmosferine inerken argon-40 saptayamamıştı. Jüpiter, Satürn veya kuyrukluyıldızlardan ölçümler bu başlangıç miktarını daraltabilir. Çok yüksek argon bolluğu üst atmosferde bulutlar da oluşturabilir. Daha derine inen sondalar yine toplam bolluğu örnekleyebilir.[1]