Büyüme yavaşlarken fiyat baskısı politika alanını daraltıyor
Çin'de üç faaliyet göstergesinin daralmaya geçmesi, ABD'de daha yavaş büyüme ve düşük tasarruf, İngiltere'de ise faiz artışı isteyen azınlık; gevşeme alanının eşit olmadığını gösteriyor.
Ekonomi ve Piyasalar··Sabah
Çin'de üç gösterge de 50'nin altına indi
Çin'in resmi imalat PMI'ı temmuzda 1,1 puan düşerek %49,2'ye indi. İmalat dışı faaliyet endeksi %49,0, bileşik çıktı endeksi %49,3 oldu; üçü de büyüme ile daralmayı ayıran %50 eşiğinin altında. Yeni siparişler %48,5'e, üretim %49,9'a geriledi. Haziranda üç ana gösterge %50'nin üzerindeydi; büro işletmelerin üretim ve faaliyetinin önceki aya göre yavaşladığını belirtti. Alt endeksler yavaşlamanın nereden geldiğini de ayırıyor: ham madde stokları ve tedarik teslim süreleri eşik altında kalırken istihdam göstergesi yükseldi, fakat o da daralma bölgesinden çıkmadı. PMI bir üretim miktarı değil, işletme yanıtlarından türetilen aylık yayılım göstergesi. Bu yüzden temmuz sonucu ekonominin bütün çıktısını ölçmüyor; sipariş, üretim ve beklentideki yön değişimini hızlı biçimde gösteriyor. Özellikle yeni siparişlerin üretimden daha düşük olması, mevcut işlerin tamamlanmasıyla gelecek talep arasındaki farkı gösteriyor. İstihdamdaki küçük toparlanma bu talep açığını kapatmıyor. Sonraki aylarda siparişler eşik üstüne dönmeden yalnız üretim artışı kalıcı genişleme yorumu için zayıf kalacak.[1]
ABD'de büyüme düştü, tasarruf payı inceldi
ABD ekonomisi ikinci çeyrekte yıllıklandırılmış %1,5 büyüdü; ilk çeyrek oranı %2,1'di. Aynı açıklamada PCE fiyat endeksi çeyrek içinde %5,1 arttı. Haziran verisi yıllık PCE enflasyonunu %3,7, çekirdek oranı %3,3 gösterdi; tüketim geliri aşarken tasarruf oranı %2,7'ye indi. İki açıklama birlikte, daha yavaş çıktı ile hâlâ yüksek fiyat artışının aynı anda bulunduğu bir hanehalkı görünümü sunuyor. GSYH ayrıntısında tüketim, yatırım ve ihracat büyümeye katkı verirken kamu harcaması geriledi; ithalat artışı hesaplamayı aşağı çekti. Haziran hanehalkı tablosunda harcama artışının büyük bölümü hizmetlerden geldi ve reel harcama da yükseldi. Bir sonraki GSYH tahmini ağustosta yayımlanacak. Bu ayrıntılar, zayıflamanın harcamanın tamamen durmasından değil, katkıların bileşimi ve fiyatlarla düzeltilmiş hızından geldiğini gösteriyor. Tasarruf oranının düşük olması tüketimin yakın dönemde gelire daha sıkı bağlandığını gösterir; bu, hanelerin borç, varlık ve gelir dağılımını tek başına anlatmaz. Çeyreklik GSYH ile aylık gelir-harcama serisinin dönemleri de farklı. Okuma, frekans farkını korumalı.[2], [3]
İngiltere'de sabit faiz kararı oybirliği değildi
İngiltere Merkez Bankası faizi %3,75'te tutmak için 6-3 oy verdi; üç üye %4'e artış istedi. Tüketici enflasyonu %2,6'ya gerilemiş olsa da kurul enerji maliyetlerinin yıl içinde yeniden baskı kurmasını bekliyor ve ikinci tur ücret-fiyat etkilerinin henüz sınırlı olduğunu söylüyor. Çin, ABD ve İngiltere verileri ortak bir küresel döngü ilan etmiyor; farklı ekonomilerde yavaşlama ile fiyat baskısının politika bileşimini ayrı ayrı daralttığını gösteriyor. Kurulun enerji vurgusu kararın neden tek bir enflasyon sayısına dayanmadığını açıklıyor. Brent petrolü ile Britanya doğal gazı çatışma öncesine göre yüksek ve oynaktı; kurul kalıcı enerji baskısının ücret ve fiyat belirlemesine yayılma riskini izliyor. Şimdilik bu ikinci tur etkilere dair sınırlı kanıt görüyor. Faizi artırmak isteyen azınlık, mevcut veriyle gelecekteki enerji geçişkenliğine verilen ağırlığın üyeler arasında ayrıştığını gösteriyor. Faiz kararı böylece tek bir “yüksek” ya da “düşük” enflasyon etiketine indirgenemiyor. Kurul mevcut gerileme, beklenen enerji geçişi ve zayıflayan talep arasında ağırlık seçiyor. Oy dağılımı, aynı tahmine bakıldığında bile risk dengesinin farklı kurulabileceğini gösteriyor.[4], [1], [2], [3]
İlgili köşe yazıları
Bu gündem hakkında daha fazla bilgi için ilgili köşe yazılarını okuyabilirsiniz.