Eigen RadarJeopolitik
Analiz

Netanyahu Gazze planını reddederken Kushner yeniden devreye giriyor

Netanyahu, Hamas'ın aşamalı silahsızlanması maddesini reddetti; Kushner Mladenov ve Blair ile İsrail'e gidecek. Aynı hafta Britanya basınına sert çıktı ve Ürdün Vadisi'nde su kesintisi sürdü.

Jeopolitik··Gece
Aydınlık bir toplantı salonunda kapalı bir güvenlik bariyerine bakan, arkadan görülen beş yetkili.

Plan maddesi ve Kushner turu

İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu, Board of Peace çerçevesinde görüşülen 15 maddelik Gazze planında Hamas'ın aşamalı olarak silah bırakmasını ve İsrail güçlerinin aynı anda çekilmesini öngören maddeyi reddetti. Al Jazeera'nın aktardığına göre Jared Kushner önümüzdeki hafta Board of Peace genel direktörü Nickolay Mladenov ve yürütme kurulu üyesi Tony Blair ile birlikte İsrail'e ve Mısır'a gidecek. Board of Peace'ten bir yetkili, iki tarafın istenen sonuçta anlaştığını ve ilerlemeyi hızlandıracak yollar aradığını söyledi; kamuoyuna net bir takvim ise yansımadı. Aynı haber, ateşkesin başlamasından bu yana Gazze'de 1.260, Ekim 2023'ten bu yana 73.389 Filistinlinin öldürüldüğünü kaydediyor. OCHA verilerine göre Ocak 2025 ile Haziran 2026 arasında işgal altındaki Batı Şeria'da 3.033 yerleşimci saldırısı sayıldı. Planın kilit maddesi üzerindeki ayrılık, ateşkes sonrası can kaybının sürdüğü bir zeminde diplomatik takvimi yeniden Mladenov, Blair ve Kushner hattına bağlıyor. Reddin ardından sahada neyin değişeceği ve görüşmelerin ilerleyip ilerlemeyeceği belirsiz; haber yalnızca Kushner, Mladenov ve Blair'in yeni ziyaretinin planlandığını aktarıyor.[1]

Londra ile dil krizi

Aynı perşembe günü Netanyahu bir İsrail podcast yayınında Britanya basınının İsrail'e ilişkin haberlerini hedef aldı ve ülkeyi Britanya İslam Cumhuriyeti diye andı. Bugünkü basını Randolph Churchill'in 1967 savaşı sırasındaki haberciliğiyle karşılaştırdı. Movement for Progressive Judaism'a bağlı hahamlar, Netanyahu'nun Britanyalı Yahudiler adına konuşmadığını ve sözlerinin kendilerini temsil etmediğini belirtti. Artan antisemitizm ile Müslüman karşıtı nefret ortamında bu dili tehlikeli ve sorumsuz saydılar. Netanyahu ayrıca ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in Birleşik Krallık'a ilişkin sözlerine gönderme yaptı. İşçi Partisi hükûmetiyle ilişkiler 2024'ten bu yana askıya alınan silah satışları, aşırı sağcı İsrailli bakanlara uygulanan yaptırımlar ve Britanya'nın Filistin devletini tanıması yüzünden bozulmuş durumda. Gazze planındaki red ile Londra'ya yönelen dil, müttefik başkentte hem medya hem silah ve tanıma hattında biriken gerilimi aynı haftada görünür kılıyor.[2]

Fasayil'de kesik su hattı

Batı Şeria'da Ürdün Vadisi'ndeki Fasayil'de yerleşimciler haziran 2026'da doğal bir kaynağın sulama borusunu ele geçirdi. Filistinlilerin tarım arazisini besleyen suyu, sonradan İsraillilere tanıttıkları antik bir havuzu doldurmaya yönlendirdiler. Filistinli bir saha araştırmacısına göre yerleşimciler Kuzey Ürdün Vadisi'ndeki kaynakların yaklaşık yüzde 95'ini denetliyor. Çiftçi Saad Nemer, su akışının hâlâ kesik olduğunu ve evleri, geçimleri ve tarım arazileri için bağlı oldukları sudan yoksun kaldıklarını söyledi. Filistin Yönetimi su yetkilisi Adel Yassin bunu bir su savaşı diye tanımladı. Birleşmiş Milletler verileri, 2026'da Filistin topraklarında su ve sanitasyon tesislerine en az 160 saldırı kaydediyor. COGAT ve Maliye Bakanı Bezalel Smotrich yorum taleplerine yanıt vermedi. Kushner'in yeni turu, plan maddesindeki kilitlenme, Londra ile bozulan dil ve Fasayil'deki kesik su hattı, Gazze diplomasisinin Batı Şeria'daki günlük baskıdan kopuk yürüyemediğini gösteriyor. Masada yeni bir arabulucu turu hazırlanırken sahada su ve yerleşimci baskısı sürüyor.[3], [1]

Kaynakça

  1. Haber kaynağıAl JazeeraKushner, Netanyahu 15 maddelik Gazze planını reddettikten sonra İsrail'e gidiyor↩1↩2
  2. Haber kaynağıAl JazeeraNetanyahu Britanya'yı İslam cumhuriyeti diye alaya aldı, Britanyalı hahamlar karşılık verdi↩
  3. Haber kaynağıAl-MonitorFasayil'de bir kaynağın sulama borusu artık turistik havuzu dolduruyor↩