Rusya Avrupa deniz yollarından Varşova’ya ve Kuril adalarına uzanan baskıyı artırıyor
Moskova karşılıklı gemi alıkoyma tehdidinde bulundu; Polonya Rusya bağlantılı olduğu öne sürülen bir suikast planını engellediğini açıkladı, Japonya da Putin’in tartışmalı Kuril zincirine ziyaretini protesto etti.
Jeopolitik··Sabah
Smyrtos çıkarmasının ardından Putin karşılıklı el koyma tehdidi savuruyor
BBC’nin aktardığına göre Vladimir Putin, Pasifik’teki donanma tatbikatını izlerken Batılı ülkelerin Rus ticari gemilerine el koymasını korsanlık ve haydutluktan başka bir şey değil diye niteledi ve Moskova’nın aynı şekilde karşılık vermek zorunda kalacağını söyledi. Britanya hükümeti, haziranda Manş Denizi’nde Kraliyet Deniz Piyadeleri’nin çıkarma yaptığı yaptırımlı Smyrtos tankerine yönelik işlemin tümüyle uluslararası hukuka uygun yürütüldüğünü savundu. Putin, karşılığın gemilere el konulan sularla sınırlı kalmayacağını, Moskova’nın gerekli ve uygun gördüğü her yerde hareket edebileceğini söyledi. Rusya Pasifik Filosu Komutanı Viktor Liina, dost olmayan devletlerin gemilerini denetleyip alıkoyacak yeterli imkânları bulunduğunu ve göreve başlamaya hazır olduklarını bildirdi. Britanya Savunma Bakanlığı’na göre Rusya’nın yaptırımlı petrolünün yüzde 75’ini taşıyan 700’den fazla gemilik bir filosu var; Smyrtos hâlâ Weymouth yakınlarında alıkonuluyor ve kaptanı Ajay Pant Rusya yaptırımlarını çiğnemekle suçlanıyor. Tehdit böylece tek bir Manş çıkarmasını, Moskova’nın dost olmayan dediği devletlerin ticari gemilerinin Avrupa sularından uzaklarda da denetim ve alıkoymayla karşılaşabileceği daha geniş bir uyarıya bağlıyor.[1]
Polonya, Varşova’da bir Amerikalıyı öldürme planını engellediğini söylüyor
PBS News’in aktardığına göre Başbakan Donald Tusk perşembe günü, Rusya’nın gizli servislerince devşirildiği öne sürülen bir Rus vatandaşının Varşova’da Ukrayna asıllı bir ABD vatandaşını öldürme planının uygulanmadan engellendiğini ve şüphelinin 7 Ağustos’ta gözaltına alındığını söyledi. Tusk’a göre bu, Rusya’nın emriyle hareket eden birinin başka bir NATO ülkesinin toprağında bir Amerikan vatandaşına saldırmaya çalıştığı ilk olay. Tusk, hedeflenen kişinin Putin rejimini rahatsız ettiğini söyledi. İstihbarat servislerinden sorumlu bakan Tomasz Siemoniak, operasyonun ABD servisleriyle iş birliği içinde yürütüldüğünü ve hedefin Ukrayna kökenli bir ABD vatandaşı olduğunu belirtti. Yetkililer daha fazla ayrıntı vermedi. Rusya Dışişleri Bakanlığı, haber ajansının yorum talebine hemen yanıt vermedi. İddia, planın tüm mekaniğine dair kamuya açık kanıt sunulmadan Polonya’nın anlatımı olarak duruyor; yine de haftanın deniz ve toprak hamlelerinin yanına, bir NATO başkentinde Rusya bağlantılı olduğu öne sürülen bir öldürme girişimini yerleştiriyor.[2]
Japonya, Putin’in bildirilen ilk Kuril ziyaretini protesto ediyor
BBC’nin aktardığına göre Rus devlet medyası, Vladimir Putin’in perşembe günü hem Rusya’nın hem Japonya’nın hak iddia ettiği Kuril zincirindeki Iturup adasını ziyaret ettiğini bildirdi; bu, Putin’in adalara ilk ziyareti olarak aktarıldı. Japonya Dışişleri Bakanı Toshimitsu Motegi, adaların tarihsel olarak ve uluslararası hukuka göre esasen Japon toprağı olduğunu belirterek ziyareti şiddetle protesto ettiklerini açıkladı. Adalar, Japonya’nın kuzeyindeki Hokkaido ile Rusya’nın Kamçatka Yarımadası arasında yer alıyor; Japonya en güneydeki dört adayı Kuzey Toprakları olarak adlandırıyor ve bu anlaşmazlık, Moskova ile Tokyo’nun İkinci Dünya Savaşı’nın ardından barış antlaşması imzalamamasının başlıca nedeni oldu. Savaşın sonunda Sovyetler Birliği zinciri ilhak etti ve yaklaşık 17.000 Japon sakini sınır dışı etti. Iturup, Rusya’nın bölgedeki başlıca askerî hava üssü olarak kullanılıyor; BBC’ye göre bir ay önce Çin ve Rusya savaş gemileri Kuril adalarındaki bir boğazdan ortak devriyeyle geçti. Karşılıklı gemi alıkoyma tehdidi ve Polonya’nın Varşova’da engellenen öldürme planı anlatımıyla birlikte okunduğunda ziyaret, Moskova’nın aynı haber döngüsünde denizde, bir NATO başkentinde ve tartışmalı Pasifik toprağında sınırları zorladığını ve her seferinde rakipleri kamuya açık yanıt vermeye ittiğini gösteriyor.[3], [1], [2]
