Dronlar Tayvan'dan Baltık'a savunma hatlarını yeniden çizdi
Tayvan drone bütçesini korurken NATO uçakları Letonya üzerinde bir drone düşürdü ve Ust-Luga saldırıya uğradı; insansız sistemler artık bütçe, hava savunması ve liman güvenliğini birlikte şekillendiriyor.
Jeopolitik··Öğle
Tayvan'da bütçe geçti, drone ödeneği ayakta kaldı
Tayvan parlamentosu, muhalefetteki Kuomintang'ın ada insansız hava aracı geliştirme programına önerdiği yüzde 70'lik kesintiden vazgeçmesinin ardından, 266 gün süren tıkanmayı 93 milyar dolar tutarında yıllık bütçeyi kabul ederek sona erdirdi. Cumhurbaşkanı William Lai Ching-te'nin yönetimi 2024'te parlamento çoğunluğunu yitirmişti; bütçe o tarihten bu yana Kuomintang denetimindeki mecliste tıkanıyordu. Kabul edilen metin askerî donanım ve tesis harcamalarında yüzde 60 kesinti içeriyor; siyasal uzlaşı bu yüzden dengesiz kaldı ve insansız sistemler ödeneklerini korurken diğer sermaye savunma kalemleri daraldı. Mayıs ayında muhalefet, 40 milyar dolar tutarında özel savunma bütçesini yüzde 38 oranında budamış ve yerli muharip insansız hava aracı ödeneğini tümüyle çıkarmıştı. Al Jazeera'nın aktardığına göre Tayvan'ın elinde 5.000'den az insansız hava aracı bulunuyor; Çin ise bu yıl teslim edilmek üzere bir milyona yakın sipariş verdi. Mayıstaki özel bütçe budaması hâlâ arka planda dururken, bu turda drone satırının korunması yasama pazarlığının nerede bittiğini de gösteriyor. Programın ayakta kalması, geleneksel donanım üzerindeki daha geniş kısıntının yanında duruyor ve insansız sistemleri yasama krizinden sağ çıkan az sayıdaki savunma önceliklerinden biri hâline getiriyor.[1]
Letonya üzerinde NATO uçakları bir aracı düşürdü
NATO'nun doğu kanadında Letonya Savunma Bakanlığı, ittifak görevindeki savaş uçaklarının cuma sabahı ülke hava sahasına giren yabancı bir insansız hava aracını düşürdüğünü doğruladı. Bakanlık, aracın rotasından çıkmasını Rus elektromanyetik harbine bağladı; silahlı kuvvetler daha sonra tehdidin sona erdiğini bildirdi. Rusya'yla doğudan sınır komşusu olan Letonya, ittifakın doğu kanadındaki diğer ülkeler gibi tekrarlanan insansız hava aracı girişleriyle karşılaşıyor; haziranda NATO'nun Baltık Hava Polisliği görevindeki Fransız uçakları ilk kez Letonya üzerinde bir aracı düşürmüştü. Aynı gün Finlandiya, Fin Körfezi'nin doğusunda geçici hava ve deniz kısıtlamaları uyguladı ve bunu olası insansız hava aracı tehdidine karşı önlem diye tanımladı. Saatler sonra Leningrad bölge valisi Aleksandr Drozdenko, hava savunmasının 54 Ukrayna insansız hava aracını düşürdüğünü ve Ust-Luga limanında yangın çıktığını duyurdu. Haziran'daki ilk düşürmenin ardından cuma sabahı yeniden devreye giren ittifak uçakları, doğu kanadında hava sahası ihlallerinin tek seferlik olmadığını da hatırlatıyor. Letonya'daki engelleme ile Finlandiya'nın önlemi birlikte, insansız uçuşların Baltık yaklaşımlarında hem silahlı karşılık hem de geçici hava ve deniz kapatmaları dayattığını gösteriyor.[2]
Ust-Luga yangını liman güvenliğini de gündeme getirdi
Rusya'nın petrol ihracatındaki başlıca Baltık limanı Ust-Luga'da cuma günü bir Ukrayna insansız hava aracı saldırısının ardından yangın çıktı. Drozdenko, itfaiyenin yangını sabah saatlerinde söndürdüğünü ve kimsenin yaralanmadığını söyledi; hasarın boyutuna dair ayrıntı vermedi. Vali daha önce gece boyunca Leningrad bölgesinde 50'den fazla insansız hava aracının düşürüldüğünü açıklamıştı. Komşu Tver bölgesinin valisi, düşen parçaların perakendeci Wildberries'e ait bir deponun dış duvarına zarar verdiğini bildirdi. Ukrayna sınırındaki Belgorod'da ise yetkililer bisiklet süren bir kişinin insansız hava aracının çarpması sonucu öldüğünü duyurdu. Rusya Savunma Bakanlığı, perşembe gecesinden cuma sabahına Rusya genelinde ve ilhak edilen Kırım'da 553 Ukrayna insansız hava aracını düşürdüğünü öne sürdü; bu sayılar Rus yetkililerin kendi beyanlarıdır ve bağımsız olarak doğrulanmamıştır. Tayvan'da korunan drone bütçesi ve Letonya üzerindeki NATO engellemesiyle birlikte okunduğunda, Baltık yangını insansız sistemlerin yasama ödeneği, ittifak hava polisi ve bir ihracat limanının güvenliği gibi üç ayrı savunma hattını birden yeniden şekillendirdiğini gösteriyor.[3], [1], [2]
