Bölgenin dilinde bir çekilme
Caracas'ın anlatısı kendi diliyle başlıyor: Dışişleri Bakanı Felix Plasencia, mahkemenin çalışmalarını 'orantısız biçimde Afrika ve Latin Amerika ülkelerinde yoğunlaştıran coğrafi bir taraflılık' sergilediğini söyledi ve geçici Devlet Başkanı Delcy Rodriguez'in 'geri dönülemez' çekilme talimatı verdiğini açıkladı. Çekilme, Ulusal Meclis'in Aralık ayında Roma Statüsü taahhütlerini iptal etme oyuyla başlamış, BM'ye resmî bildirimle sürmüştü. Bu, dünyanın yalnızca iki başkentten yönetilmediği iddiasının bir örneği olarak sunuluyor.[1]
Failin çıkarları
Ne var ki failin sesi çıkarından ayrı okunamaz. Mahkeme, Venezuela hükümetinin 2017'deki hükümet karşıtı gösterilere yönelik müdahalesinde işlenmiş olası insanlığa karşı suçlara ilişkin 2021'de bir soruşturma açmıştı; çekilme bu soruşturmayı doğrudan ilgilendiriyor. Karar ayrıca, ABD'nin eski Devlet Başkanı Nicolas Maduro'yu görevden uzaklaştırmasının ardından yönetimi devralan bir geçiş hükümetince alınıyor. Buradaki mekanizma, bölgesel dayanışma söyleminin aynı anda iç hesap verebilirlikten kaçınma işlevi görebilmesidir; bu iki okuma birbirini dışlamıyor.[1]
Bir alternatif yorum, çekilmenin öncelikle ilkeleri değil, hukuki riski yönetmeye dönük bir hamle olduğu ve taraflılık çerçevesinin bunu meşrulaştırdığıdır. İzlenecek gözlemlenebilir sinyal, kararın yalnız kalıp kalmadığıdır: başka Latin Amerika veya Afrika devletleri benzer bir çekilmeyi izlerse, Caracas'ın bölge adına konuşma iddiası güç kazanır; izole kalırsa, iddia ulusal bir çıkarı bölgesel dile sarmış görünür.[1]