Eigen RadarBilim
Analiz

Gökadamızın merkezinde yeni bir yıldız ile karanlık yıldız kalıntılarına dair bulgular yayımlandı

Gökbilimciler Sagittarius A* çevresinde saniyede 25.000 km hıza ulaşan yeni bir yıldız saptadı; ayrı bir çalışma ise çöken karanlık yıldızların nanohertz kütleçekim dalgası fonunun baskın kaynağı olabileceğini modelliyor.

Bilim··Öğle
Samanyolu’nun yoğun yıldız alanı altında, ışıklı yarığı açık tek bir teleskop kubbesi; ön planda kuru, kayalık yüksek çöl sırtı.

Gökadanın merkezindeki yeni yıldız

Nature dergisinde yayımlanan hakemli bir makaleye göre, GRAVITY+ aygıtı Samanyolu'nun merkezindeki Sagittarius A* kara deliğinin çevresinde saniyede 25.000 km, yani ışık hızının yüzde 8'i kadar hıza ulaşan S301 adlı yıldızı saptadı. Yıldız kara deliğin çevresini 8,7 yılda dolanıyor ve en yakın geçişinde 4 milyon güneş kütlesindeki kara deliğe 1,78 milyar km kadar yaklaşıyor. Bu mesafe, Dünya ile Güneş arasındaki uzaklığın yaklaşık 12 katına denk geliyor.[1]

Dönüş hızının ölçülmesi bekleniyor

Betelgeuse'den 2 milyar kat daha sönük olan yıldızın yörüngesini çıkarmak için dört adet 8 metrelik teleskobun ışığı birleştirildi. Araştırma ekibi, yıldızın kara deliğin dönüşünü hissedecek kadar yakından geçtiğini belirtiyor. Bugüne dek hiçbir dev kara deliğin dönüşü doğrudan ölçülmedi; ancak 2031'deki bir sonraki yakın geçişin Extremely Large Telescope gibi yeni araçlarla ilk kez dev bir kara deliğin dönüş hızının doğrudan ölçülmesini sağlaması bekleniyor.[1]

Karanlık yıldızlar ve kütleçekim dalgaları

Colgate Üniversitesi'nden araştırmacıların yürüttüğü ayrı bir modelleme çalışması ise ilk süper kütleli kara deliklerin, kaynaşma yerine karanlık madde ısıtmasıyla ayakta duran varsayımsal karanlık yıldızlardan büyümüş olabileceği senaryosunu inceliyor. Physical Review D dergisinde yayımlanan hesaplama, bu varsayımsal cisimlerin binde birlik eş hareketli yoğunluğunun bile, ilkel yoğunluk dalgalanmalarından kütle yutarak büyümeye uzanan zincirde pulsar zamanlama dizilerinin ölçtüğü nanohertz kütleçekim dalgası işaretinin baskın kaynağı olabileceğine işaret ediyor; işaretin genliği modeldeki tohum yoğunluğu ile varsayılan halo kütlesi arasındaki bir takasla belirleniyor.[2]

Kaynakça

  1. Haber kaynağıESOYeni bulunan yıldız, gökadanın kara deliğini 8,7 yılda bir dolanıyor↩1↩2
  2. Haber kaynağıPhys.orgKaranlık yıldız kalıntıları, nanohertz kütleçekim dalgası fonunun baskın kaynağı olabilir↩