En kirli bölgelerde glokom olasılığı yüzde 70'e kadar yüksek: 41 çalışmanın birleşik çözümlemesi
Riyad'daki King Khaled Göz Hastanesi'nden Ahmed Alnabihi'nin Londra'daki ESCRS kongresinde sunduğu, Doğu Asya ve Birleşik Krallık'tan 41 gözlemsel çalışmayı birleştiren meta-analiz, hava kirliliğinin yüksek olduğu yerlerde glokom ve kataraktın daha sık görüldüğünü buluyor. En net bağ ince partiküllerde: maruziyetteki her anlamlı basamak glokom riskinde yaklaşık yüzde 8, katarakt riskinde yüzde 4 artışla birlikte gidiyor; en kirli bölgelerde glokom olasılığı yüzde 70'e kadar daha yüksek. Veri bir ilişki gösteriyor, nedensellik kurmuyor.
Bilim··Sabah
41 gözlemsel çalışma, altı kirletici, üç göz hastalığı
Riyad'daki King Khaled Göz Hastanesi ve Araştırma Merkezi'nden Ahmed Alnabihi, çözümlemeyi Londra'da Avrupa Katarakt ve Refraktif Cerrahlar Derneği ESCRS'nin 44. Kongresi'nde sundu. Çalışma bir sistematik derleme ve meta-analiz, yani tek bir soruya ilişkin var olan araştırmaları toplayıp verileri birleştiren bir çalışma: Doğu Asya ve Birleşik Krallık'tan, milyonlarca kişiye ve dünyanın en büyük göz sağlığı veri tabanlarından bazılarına dayanan 41 gözlemsel çalışma. Araştırmacılar altı kirleticinin, ince ve kaba partikül madde (PM2,5 ve PM10), azot dioksit, kükürt dioksit, ozon ve karbon monoksitin düzeylerini kaç kişiye glokom, katarakt ya da yaşa bağlı makula dejenerasyonu tanısı konduğuyla karşılaştırdı. Alnabihi, kirli havanın akciğerlere ve kalbe verdiği zararın yıllardır bilindiğini, dış havaya doğrudan açık olan gözlere ilişkin kanıtların ise dağınık ve yetersiz kaldığını söyledi; glokom ve kataraktın sanki tek suçlu yaşlanmaymış gibi yaşa bağlı diye etiketlendiğini, bunları hızlandıran çevresel bir etkenin hekimlerin korunmaya bakışını değiştireceğini ekledi.[1], [2]
En net sinyal ince partiküllerde: her basamakta glokomda yaklaşık yüzde 8, kataraktta yüzde 4 artış
En güçlü ilişki PM2,5 ile, yani dumandaki, araç egzozundaki ve sanayi salınımındaki, vücudun derinlerine ulaşacak kadar küçük ince partiküllerle görüldü. İnce partikül düzeyi yükseldikçe glokom riski de yükseliyor; en kirli bölgelerde yaşayanlarda glokom olasılığı en az kirli bölgelerdekilere göre yüzde 70'e kadar daha yüksekti. Katarakt riski de kirlilikle birlikte tutarlı biçimde arttı. Alnabihi eğimi, maruziyetteki her anlamlı basamak için glokom riskinde yaklaşık yüzde 8, katarakt riskinde yaklaşık yüzde 4 artış olarak verdi. Yaşa bağlı makula dejenerasyonuna ilişkin kanıt daha az tutarlıydı, gerçi bazı çalışmalar bir bağı destekliyordu; azot dioksit ve ozon ise daha zayıf ya da daha karışık ilişkiler gösterdi. Birleştirilen çalışmaların tamamı gözlemsel olduğundan, ortaya koydukları şey bir ilişki; kirliliğin iki hastalıktan birini başlattığını göstermiyorlar. Araştırmacıların çalışma açıklaması şöyle: ince partiküllerin iltihaplanma ve oksidatif stres başlattığı düşünülüyor; yıllar süren maruziyette bu etkiler glokomda hasar gören doku olan optik siniri ya da kataraktta bulanıklaşan merceği zedeleyebilir. Gözün, çoğu organın aksine çevreye açık olduğunu, gözyaşı filmi, konjonktiva ve kornea ile dış hava arasında hiçbir engel bulunmadığını not ediyorlar.[1], [2]
Yazarlar daha sıkı hava kuralları istiyor; dünyada 94 milyon kişi kataraktla, 7,7 milyon kişi glokomla yaşıyor
Alnabihi bulguların daha sıkı hava kalitesi standartları ve kentlerde yeşil alan ile trafik azaltma gibi önlemler için gerekçeyi güçlendirdiğini söyledi; her büyük temiz hava politikasının şimdiye dek ağırlıkla kalp ve akciğer sağlığıyla gerekçelendirildiğini, insanların kaybetmekten özellikle korktuğu bir duyu olan görmenin ise karar vericilere salınım denetimine yatırım için kanıta dayalı bir neden daha verdiğini savundu. Araştırmacılar, yoğun kirlilik yaşanan bölgelerde göz sağlığını izleyen çalışmalar dahil daha fazla araştırma çağrısı yapıyor. Lizbon'daki Hospital da Luz'da oftalmoloji bölümünün başındaki, ESCRS'nin bir önceki başkanı ve araştırmada yer almayan Filomena Ribeiro, gözün merceğinin bulanıklaşması olan kataraktın dünyada görme bozukluğunun en yaygın etkeni olduğunu ve yaklaşık 94 milyon kişiyi, gözü beyne bağlayan ana sinirin zedelenmesi olan glokomun ise yaklaşık 7,7 milyon kişiyi etkilediğini hatırlattı; her ikisi yaşla birlikte sıklaşıyor ve Ribeiro'ya göre çalışma, hava kalitesini önemsemek için sıralanan nedenlere göz sağlığını ekliyor. Bulgular kongre sunumu olarak duyuruldu; örneklem ve yöntem ayrıntıları yayımlanmış bir makalede değil, kongre özetinde yer alıyor.[1], [2]
