Eigen RadarBilim
Analiz

WASP-17 b’nin akşam kenarı daha sıcak ve daha şişkin çıktı

James Webb Uzay Teleskobu gözlemleri, dev gezegen WASP-17 b’nin atmosfer kenarının her yönde aynı olmadığını ortaya koydu. Açılara göre yapılan çözümlemede akşam kenarı daha sıcak ve daha şişkin, sabah kenarı daha serin bulundu. Hakemli çalışma, gezegen yıldızının önünden geçerken alınan ışığı kullanıyor; daha önce bütün kenarın ortalamasıyla incelenen atmosfere uzamsal ayrıntı kazandırıyor.

Bilim··Sabah
Yıldızın önünden geçen karanlık gaz devinin, bir yanda daha belirgin ince atmosfer kenarı.

Geçiş haritası atmosfer kenarındaki farkları ayırdı

Yıldızına yakın dolanan dev gaz gezegeni WASP-17 b’nin atmosferinde, akşam kenarı sabah kenarından daha sıcak ve daha şişkin çıktı. Hakemli çözümleme, James Webb Uzay Teleskobu gözlemleriyle bu farklılıkları haritaladı. Bu atmosfer kenarı, gezegen yıldızının önünden geçerken dış çizgisi boyunca görülen bölgeyi oluşturuyor.[1], [2]

Yıldız ışığı farklı açılarda ayrı tayflar sağladı

Çözümlemede Mart 2023’te toplanan gözlemler kullanıldı. Yazılım, yıldız ışığındaki değişime gezegenin daire biçiminde olmayan bir dış çizgisini uyarladı ve farklı açılarda ayrı tayflar çıkardı. Bu tayflar, ışığı dalga boylarına ayırarak, atmosferdeki moleküllerin soğurmasını ortaya çıkarıyor. Elde edilen harita doğrudan çekilmiş bir fotoğraf yerine atmosferin ölçümlerden yeniden oluşturulmasına dayanıyor.[1]

Daha sıcak akşam kenarında atmosferin yükseklik ölçeği büyüdü ve soğurma özellikleri güçlendi. Çıkarılan su ve karbondioksit bollukları kenar boyunca birbiriyle uyumluydu. Metan ve kükürtdioksit için aynı kesinlikte sonuç alınamadı. Atmosferde asılı küçük parçacıkların, yani aerosollerin dağılımındaki değişimler de güvenilir biçimde belirlenemedi.[1]

Uzamsal ayrıntı tayfsal çözünürlükten ödün gerektirdi

Atmosfer kenarının daha küçük bölümlerini haritalamak, bütün kenarın ortalamasını alan yöntemlere göre daha düşük dalga boyu çözünürlüğü ve daha büyük ölçüm belirsizlikleri gerektirdi. Model ayrıca kuzey ve güney yarımkürelerin simetrik olduğunu varsaydı. Bu koşullar altında bulunan sıcaklık farkı, atmosferde doğu yönlü taşınım öngören dolaşım modelleriyle uyumluydu.[1]

Kaynakça

  1. Haber kaynağıNature AstronomyWASP-17 b’nin atmosfer kenarında sıcaklık farkı haritalandı↩1↩2↩3↩4
  2. Haber kaynağıCornell ChronicleYeni yöntem, ötegezegenin atmosfer kenarının biçimini haritaladı↩