Eigen RadarBilim
Analiz

Eski kıyılar İtalya’nın güneyinde daha hızlı yükselmeye işaret ediyor

İtalya’nın güneyindeki Kalabriya’da bugün deniz seviyesinin üzerinde bulunan eski kıyı çökelleri yeniden yaşlandırıldı. Sonuçlar, karanın önceki tahminlerden daha hızlı yükselmiş olabileceğine işaret ediyor. Hakemli araştırma, kum tanelerinin yaşını kıyı yüzeyleri ve fay haritalarıyla birleştiriyor. Bölge içinde büyük farklılıklar gösteren yükselme hesapları, derine dalan okyanus levhasının yırtılmasıyla bağlantılı açıklamayı destekliyor.

Bilim··Sabah
Güney Calabria’da yükselmiş bir deniz terasının kumlu tortul katmanları; arka planda aşağıda kalan Akdeniz kıyısı.

Eski kıyılar bugün denizin üzerinde

İtalya’nın güneyinde, Sicilya’nın karşısındaki Kalabriya’da denizden yüksekte korunmuş eski kıyılar karanın hareketini gösteriyor. Yerbilimci Rebecca Dorsey ve çalışma arkadaşları, deniz taraçası adı verilen bu yüzeylerdeki kumları yaşlandırarak sonuçları haritalarla birleştirdi. Hakemli çalışma, özellikle yüksek taraçaların doğrudan yaş ölçümlerindeki eksikliği ele alıyor. Daha önce birbirine karşılık geldiği düşünülen bazı yüzeyler yaklaşık bir milyon yıllık kabul edilmişti. Yeni ölçümler bu yüzeylerin geçmişine daha genç bir tarih veriyor.[1]

Kum tanelerinin yaşı yükselme hesabını değiştiriyor

Lüminesans yaşlandırması, mineral tanelerinin son kez güneş ışığı görmesinden bu yana gömülü kaldığı süreyi hesaplıyor. Farklı yükseltilerden alınan örneklerin yaşları birbiriyle örtüşüyor. Ölçümlerin ağırlıkları hesaba katıldığında ortalama gömülme yaşı 118.800 yıl olarak hesaplandı; buna eşlik eden belirsizlik 8.700 yıl. Bu daha genç yaşlar, taraçaların yükseklikleriyle birlikte değerlendirildiğinde yıllık yükselmenin bazı yerlerde bir milimetreyi bulmadığı, bazı yerlerdeyse yaklaşık 12 milimetreye ulaştığı hesaplanıyor. Hesap, aynı bölgenin her yerinde eşit hızda yükselmediğini gösteriyor.[1]

Dalan levhanın yırtılması bir açıklama sunuyor

Yazarlar hızlı yükselmeyi, İyonya levhasında süren yırtılmayla açıklıyor. Bu levha, yerin mantosuna dalan okyanus kabuğunun bir kesimi. Aşağıya doğru çekişinin azalması üstteki karanın yükselmesine yol açabilir. Faylardaki yer değiştirme ve yüzey şekilleri de yorumda kullanılıyor. Hesaplanan hızlar yaklaşık 120.000 yıllık hareketin ortalaması olduğundan bir depremin zamanını belirlemiyor. Fay etkinliğindeki daha kısa süreli değişimleri ayırmak için de bu uzun dönem ortalamaları yeterli olmuyor.[1]

Kaynakça

  1. Haber kaynağıCommunications Earth & Environmentİtalya’nın güneyindeki deniz taraçaları hızlı yükselmeye işaret ediyor↩1↩2↩3