Seul görüşme çağrısı yaparken Moskova ile Pyongyang eşgüdüm kuruyor
Putin, Kim Jong Un’a Moskova ile Pyongyang’ın bölgesel güvenlikte eşgüdüm kurduğunu söyledi; Güney Kore Cumhurbaşkanı ise Kuzey’le görüşme çağrısı yaptı. Karşıt yönelim, yarımadada caydırıcılıkla diyaloğu yeniden açma çabasını yan yana getiriyor.
Jeopolitik··Öğle
Putin daha geniş bir ortaklık anlatıyor
Vladimir Putin, Kurtuluş Günü dolayısıyla Kim Jong Un’a gönderdiği telgrafta Rusya ile Kuzey Kore arasındaki ilişkiyi benzeri görülmemiş düzeyde kapsamlı stratejik ortaklık olarak tanımladı. Anadolu Agency, Putin’in iki ülkenin bütün alanlarda etkin biçimde işbirliği yaptığını ve bölgesel güvenlik ile istikrarı desteklemek için çabalarını eşgüdümlediğini söylediğini aktardı. Mesaj, bu eşgüdümü Haziran 2024’te imzalanan kapsamlı stratejik ortaklık anlaşmasından bu yana siyasi, askerî ve ekonomik bakımdan genişleyen ilişkinin içine yerleştirdi. Putin ayrıca iki hükümetin açıkladıkları dünya düzeni anlayışı doğrultusunda birlikte çalışmayı sürdüreceğine güvendiğini belirtti. Bu işbirliğinin bölgesel istikrarı desteklediği savı, Putin’in kutlama mesajındaki değerlendirmesidir. Kurtuluş Günü yarımadadaki Japon sömürge yönetiminin sona ermesini andığı için iki Kore açısından tarihsel önem taşıyor. Putin’in güvenlik mesajını bu yıl dönümünde vermesi, güncel stratejik içeriği ikili ilişkinin tarihsel çerçevesiyle bir araya getirdi.[1]
Lee bir barış yolu öneriyor
Güney Kore Cumhurbaşkanı Lee Jae Myung, kendi Kurtuluş Günü konuşmasında Kuzey Kore’ye barış içinde bir arada yaşama görüşmeleri çağrısı yaptı. The Guardian, Lee’nin yarımadadaki ateşkesin yerini bir barış düzeninin almasını istediğini bildirdi. Kore Savaşı ateşkesle durdu ve ardından barış antlaşması yapılmadı; çözülmemiş bu durum önerinin merkezinde yer alıyor. Lee, görüşmelerin Kuzey Kore’nin nükleer kapasitesini sınırlayacak adımları da kapsayabileceğini söyledi. Seul’ün gerginliği azaltmak ve tırmanmaya karşı güvenceler oluşturmak için önleyici ve sürekli önlemler alacağını belirtti. Bu açılım, açıkça zorlu bir siyasi ortamla karşı karşıya. Kim Jong Un birleşme siyasetini bıraktı, Güney Kore’yi Kuzey’in en düşman devleti olarak tanımladı ve sınır savunmasının güçlendirilmesini istedi. Pyongyang, Lee’nin temas önerilerini geri çevirdi; Seul’ün nükleer güçle çalışan denizaltı planını eleştirdi ve ABD ile Güney Kore’nin ortak tatbikatlarını kınadı. Lee’nin konuşması diplomatik bir amaç ve olası görüşme gündemi ortaya koyuyor; Pyongyang’ın önceki temas önerilerini reddetmesi ise yeni çağrının karşısında duruyor.[2]
Tek yarımadada iki güvenlik gündemi
İki Kurtuluş Günü mesajı, aynı yarımadanın güvenliğini farklı ilişkiler üzerinden ele alıyor. Putin’in telgrafı mevcut Rusya-Kuzey Kore ortaklığını öne çıkarıyor ve Moskova ile Pyongyang’ın çabalarını eşgüdümlediğini söylüyor. Lee’nin konuşması ise iki Kore arasındaki çözülmemiş ilişkiye odaklanıyor; nükleer kapasiteyi de ele alabilecek görüşmelerle ateşkesten barış düzenine geçilmesini istiyor. Rusya, Kuzey Kore’yle etkin işbirliğini sunuyor. Güney Kore ise Seul’e karşı tutumunu yakın dönemde sertleştiren bir hükümete temas öneriyor. Böylece Kim Jong Un, Putin’den stratejik ortaklık mesajı alırken Lee de Kuzey’e barış içinde bir arada yaşama önerisi yöneltiyor. Moskova-Pyongyang kanalı etkin, geniş kapsamlı ve imzalanmış bir ortaklığa dayalı olarak tanımlanıyor. Koreler arası kanal, Pyongyang’ın Lee’nin önceki temas önerilerini reddetmesinin ardından donmuş durumda. Somut karşıtlık ilişkilerin durumunda yatıyor: Putin’in süren eşgüdüm anlatımı, Seul’ün Kuzey’le görüşmeleri yeniden açma çabasıyla yan yana ilerliyor. Her iki gelişme, farklı katılımcılar ve iletişim yolları üzerinden yarımadanın güvenlik ortamını biçimlendiriyor.[1], [2]
