Kuzeydoğu Çin’de metan yükselişleri bahar çözülmesinin ardından geldi
Tek bir hakemli uydu çalışması, Kuzeydoğu Çin’deki kalıcı donmuş topraklarda bahar çözülmesiyle atmosferik metan yükselişlerinin zamanını karşılaştırdı. Çözülmenin daha geç başladığı bölgelerde metan yükselişleri de ileri tarihe kaydı. Araştırma, farklı yıllar ve toprak koşulları arasında gecikmenin değiştiğini saptadı. Uydu gözlemleri mevsimsel zamanlamayı gösteriyor; gazın kaynağını ayırmıyor ve topraktan çıkan toplam metan miktarını doğrudan ölçmüyor.
Bilim··Akşam
Metan yükselişlerinin zamanı bölgelere göre değişti
Tek bir hakemli gözlemsel çalışma, Kuzeydoğu Çin’de kalıcı donmuş toprağın baharda çözülmesiyle atmosferdeki metan yükselişlerinin zamanını karşılaştırdı. Toprağın daha kararlı biçimde donmuş kaldığı alanlarda çözülme daha geç başladı; metan yükselişleri bazı alanlarda nisan başında ya da ortasında görülürken, bu alanlarda nisan sonunda veya mayısta saptandı. Bölgesel karşılaştırmalarda ortanca gecikmenin en kısa değeri beş gündü; en uzun değer 22 güne ulaştı. Çalışma bu zaman ilişkisini 2020–2024 gözlemleri üzerinden inceledi.[1]
Sıcaklık ve metan iki uydu ürünüyle izlendi
Araştırmacılar, kara yüzey sıcaklığını ölçen MODIS adlı uydu aygıtının verilerini Sentinel-5P uydusunun atmosferik metan gözlemleriyle birleştirdi. Daha güneyde ve alçakta kalan alanlarda çözülme genellikle erken görüldü. Bölge, donmuş toprağın kararlılığına göre farklı gruplara ayrılarak karşılaştırıldı. Metan ölçümü atmosfer sütunundaki derişimi gösterdi; topraktan çıkan gazın akısı doğrudan ölçülmedi. Bulutların yol açtığı veri boşlukları ve uydu çözünürlüğü, yerel ölçekte yapılan yorumların belirsizliğine katkıda bulundu.[1]
Yıllık gecikmeler ve yöntem eşikleri karşılaştırıldı
2020 için yaklaşık 15–22 gün hesaplanan gecikme, 2024 karşılaştırmasında yaklaşık on bir gün oldu. Yıllık analizlerde daha geç çözülmeyle daha geç metan yükselişi arasında pozitif ilişki görüldü, ancak ilişkinin gücü değişti. Araştırmacılar çözülme ve metan yükselişini belirleyen eşikleri değiştirerek sonuçların yönteme duyarlılığını sınadı. Genel zaman örüntüsü korunurken bazı ayarlarda farklar çıktı. Uydu verileri mikrobiyal, jeolojik ve diğer metan kaynaklarını ayıramadığı için donmuş tabakalar altında biriken gazın serbest kalması önerilen bir açıklama olarak kaldı.[1]
