Yük ile geminin eşleştiği yer

ABD limanları arasında petrol ve başka emtia taşıyan yabancı bayraklı gemiler için uzatılan Jones Act muafiyetinin yeni dönemi 16 Kasım’da başladı. Bitiş 14 Şubat 2027; kapsanan yükün o günün sonuna kadar yetkili gemiye yüklenmiş olması gerekiyor. Uzatma cuma günü doğrulandı, bugün başlayan şey uygulama dönemi. Petrol zincirinde bunun yeri kuyu veya rafineri değil, iki Amerikan limanı arasındaki taşıma halkası. Aynı yükü hareket ettirebilecek gemi havuzunun hukuken açık tutulması, üretim artışından farklı bir imkân.[1]

Jones Act normalde bu taşımayı ABD’de yapılmış, Amerikalıların sahip olduğu ve Amerikalı mürettebatın çalıştığı gemilere ayırıyor. Martta başlayan geniş muafiyet ağustosta sefer bazında izne dönüştü; yeni dönemde de bu düzen sürüyor. Dolayısıyla her yabancı tanker aynı anda kullanılabilir hale gelmiyor. Taşıyıcı, gemiyi, yükü, güzergâhı ve ulusal savunma gerekçesini belirten bir başvuru yapmak zorunda. Muafiyet, somut bir yük ile somut bir seferin eşleştirilmesine dayanıyor.[1]

İzin zincirinin ortasında Denizcilik İdaresinin yaptığı piyasa araştırması var: aynı taşımayı gerçekleştirebilecek Jones Act’e uygun bir gemi bulunuyor mu? Nihai değerlendirmeyi Savaş Bakanlığı yapıyor. Benim buradaki çıkarımım, yeni 90 günün taşıma seçeneğinin ömrünü uzattığı; fiilen taşınan petrol miktarını kendi başına söylemediği. Uygun yerli gemi zaten bulunuyorsa ek yabancı geminin rolü sınırlı kalabilir. Yerli gemi bulunamayan bir seferdeyse yükün başka gemiye eşleştirilmesi daha anlamlı bir imkân olur.[1]

Bugünkü sefer, gelecekteki filo

Bu yüzden muafiyet süresini, yeni taşıma kapasitesinin miktarı gibi okumuyorum. Akışın ölçüsü onaylanan ve gerçekleştirilen seferler ile taşınan yük olur. Denizcilik kuruluşları tam da bu noktada itiraz ediyor. American Maritime Partnership, istisnaların askeri gereklilik ölçütüne bağlı kalmasını ve olağan ticari seferlerde Amerikalı gemi ve denizcileri yerinden etmemesini istiyor. Onların itirazı, kullanılmayan bir geminin eklenmesi ile mevcut yerli taşımacının işinin devralınması arasındaki ayrım üzerinde duruyor.[1]

Offshore Marine Service Association ise tekrarlanan uzatmaların yerli filoya yatırım güvenini aşındırdığını savunuyor. Bu bir sektör kuruluşunun değerlendirmesi; gerçekleşmiş yatırım kaybının ölçümü değil. Aynı kuruluş izinli taşımaların haftalar veya aylar sonra açıklanmasından da yakınıyor. Uzun vadeli filo yatırımı ile kısa vadede bulunabilen gemi birbirinin yerine konamaz. İlki gelecekteki taşıma tabanını, ikincisi bugünkü yükün hareket edebilmesini ilgilendiriyor. Bu iki zaman ölçeğini ayırmak, hem muafiyetin savunusunu hem de itirazını daha anlaşılır kılıyor.[1]

Petrol açısından sınırlı ama somut sonuç şu: ABD içindeki uygun yüklerde yabancı bayraklı bir gemiye başvurma yolu şubat ortasına kadar açık tutuluyor; sefer bazındaki denetim yerinde duruyor. Bunun yakıt fiyatını ne kadar değiştirdiği konusunda bir rakam çıkarmıyorum. Üretim, talep ve stoklar da fiyatı etkileyebilir; aynı taşıma esnekliği farklı piyasa koşullarında farklı sonuç verir. Yeni dönemin ekonomik ağırlığı, takvimdeki 90 günden çok hangi yükün hangi gemiyle hareket edebildiğinde.[1]