Raylar ne kazandırıyor?
The Telegraph’ın incelemesi, Belarus ve Ukrayna sınırları boyunca 10 Rus tesisinde en az 59 yeni fırlatma rayı sayıyor; bunların yaklaşık 20’si jet motorlu Geran-4 ve Geran-5 için uzatılmış. Ray, pahalı bir kısıta ucuz bir yanıt: pisti, dolayısıyla uydunun izlediği ve seyir füzesinin ulaşabildiği sabit hava üssünü aradan çıkarıyor. Görüntüleri gazete için çözümleyen DroneSec, bir tesisin depolama kapasitesini 1.000 aracın üzerine, Alabuga fabrikasının üretimini yılda 6.000 birime yakın koyuyor. Rusya bunların hiçbirini doğrulamadı.[1]
Bu altyapının hizmet ettiği hacim, gecelik toplamlarda şimdiden görünüyor. Ukrayna cumartesi gecesi Rusya’ya doğru yaklaşık 822 insansız hava aracı gönderdi, bunların 600’ü Moskova’yı hedefledi; ters yöndeki trafik Sumı’da ve Donetsk’te can aldı, Slovyansk’taki bir pazarda 54 satış birimi yandı. İki taraf da artık hesap biriminin uçan araç olduğu bir savaş yürütüyor ve bu araçlar tedarik takviminde değil, fabrika takviminde üretiliyor.[2]
Yanıtın bedeli nedir?
Bu aritmetiğin öteki yüzü pazar sabahı Galați ilinin üzerinde işledi: NATO hava devriyesi görevindeki iki İspanyol uçağı, Moldova’dan Romanya’ya geçen bir insansız hava aracını imha etti. Savunma Bakanı Radu Miruța giriş ve imha saatlerini verdi; Romanyalı yetkililer aracın hangi ülkeden geldiğini yine açıklamadı. Bu köşe dün aynı imhayı, boş bir gider sütununun yanında çalışan bir taktik zincir olarak okumuştu ve son bir günde o sütun dolmadı.[3], [4]
İki hızı yan yana koyun. Fırlatma rayı beton ve çelik demek; havalanma emri ise uçak, mürettebat, yakıt ikmali ve bir karar demek. Raylar inşaat takvimiyle çoğalıyor, imhalar uçuş takvimiyle; ikincisini büyütmek daha zor. Dürüst alternatif okuma şu: raylar Ukrayna’ya yönelik akış hızı için kurulmuş olabilir ve Varşova bildirilen yarıçapa tasarımdan çok sınır coğrafyası yüzünden giriyor olabilir; uydu görüntüsü bu ikisi arasında karar veremiyor. Gözlenebilir sınama dar: incelemenin adını verdiği tesislerdeki uzatılmış raylar bildirilen 20 sayısını aşar ve NATO hava sahasına yeni girişlere yalnızca imhayla karşılık verilirse, 31 Ekim’e kadar hava devriyesi yanıtından hiç ölçülendirilmediği bir hacmi fiyatlaması istenmiş olacak; bir aracın kimden geldiğini ilk açıklayan hükûmet, o araca ilk bedel biçen hükûmet olacak.[1], [3]