Ölçümün şu an durduğu yer
Nicelik yeni sayılmaz. Evrenin ilk beş dakikasında dövülen helyum, onlarca yıldır el değmemiş gazdan okunuyor. Yerinden oynayan şey hata payı. Large Binocular Telescope'ta geçen 130 saatte, en el değmemiş 15 küçük ve uzak gökadada 10'dan fazla helyum çizgisiyle 15 hidrojen çizgisi birlikte ölçüldü ve ilksel helyum bolluğundaki belirsizlik yüzde 0,5'e indi; bu, önceki ölçütlerden üç kat daha iyi.[1]
Bu üç kat iyileşmeyi getiren iş aygıtın içinde yapıldı. Dört yıla yayılan arşivdeki standart yıldız tayfları, MODS tayf tepkisindeki dalga boyuna bağlı belirsizliği saptamak için kullanıldı; bu da yayınım çizgileri arasındaki göreli belirsizlikleri iyileştirdi. Bununla birlikte tek tek H II bölgeleri yaklaşık yüzde 2 ya da daha az belirsizlikle verilebiliyor. MODS tayfölçerlerin tasarımdan gökyüzündeki ilk ışığa kadar yapımı 12 yıl sürdü.[1]
Sayının neyi tarttığı
Tek başına bir helyum kütle oranı az şey söyler. Standart Büyük Patlama çekirdek sentezi ve nötronun yarı ömrüyle birlikte alındığında ise evren dakikalarla ölçülen yaştayken var olan nötrino ailesi sayısının doğrudan ölçümüne dönüşür. Duyarlığın önemi buradan geliyor: ilksel helyum bolluğunun yaklaşık yüzde 0,5 duyarlıkla belirlenmesi, etkin nötrino ailesi sayısına yaklaşık yüzde 3 düzeyinde bağımsız bir kısıt vermeye yetiyor; ölçüm ancak bu düzeyde Standart Model'in ötesindeki fiziğe değmeye başlıyor.[1]
İlginç olan, artakalan hatanın nerede durduğu. Projenin kendi anlatımı iyileşmeyi, daha çok foton toplamak yerine MODS tayf tepkisinin ayarlanmasına bağlıyor; bu yüzden ölçümün şimdiki sınırı aygıt kaynaklı görünüyor. Sıradan rakip okuma tam ağırlığını hak ediyor: en metalce fakir H II bölgelerinde bile, ilk beş dakika yerine yıldızların ürettiği helyum için kalan gökbilimsel düzeltme artakalanın büyük bölümünü tutuyor olabilir; öyleyse daha fazla ayarlama çalışmasına kalan pay küçük.[1]
Sıradaki ölçüm
LBT Yp Projesi örneğini, gözlemlerini ve yöntemini ortaya koydu; etkin nötrino ailesi sayısı için hedeflediği bağımsız kısıt yaklaşık yüzde 3. Bu kısıt eniyilenmiş metalce fakir örnekten yayımlanırsa, izlenecek sınama dar ve denetlenebilir: yüzde 3 dolayına oturup oturmadığı ve Standart Model'in üç ailesinin bu aralığın içinde kalıp kalmadığı.[1]