Beklenti neyi ölçüyor

Pew Research Center 8 Şubat–13 Mayıs 2026 arasında 36 ülkede 42.151 kişiyi taradı. 37 ülke sonucunun 34'ünde, yapay zekânın önümüzdeki 20 yılda işleri artıracağından çok azaltacağı beklentisi önde. ABD'de bu görüşü taşıyan pay, aynı sorunun sorulduğu tek tekrar ölçümünde, iki yılda 7 puan artmış. Birçok yerde yetişkinlerin yaklaşık beşte biri etkisini bilemediğini söylüyor. Anket, insanların ne olacağını sandığını sorar. Kadro tablosu vermez.[1]

Avustralya, Güney Kore ve ABD gibi yüksek gelirli örneklerde yaklaşık onda yedi veya daha fazlası iş kaybı bekliyor. Pew bunu gayrisafi yurt içi hasıla başına düşen gelirin yüksek olduğu yerlerde kaygının daha sert olduğunu yazarak bağlar. Anket, hangi görevin silindiğini, kimin sözleşmesinin yenilenmediğini veya ücretin kime yazıldığını göstermez.[1]

İlan dili puanı nereye yazıyor

Aynı 24 saatte AIES 2026'ya kabul edilen bir ön baskı, Llama 3.2, Mistral, Gemma 3, Qwen 3, Phi 3 ve DeepSeek-R1'i işe alım simülasyonunda taradı. Yazarlar, eyleyici ilan dilinin kadın adayların tavsiye puanını r_rb = 0,309 (Bonferroni p = 7×10⁻⁵) ile düşürdüğünü; model sabit etkilerinde bu değerin 0,448 olduğunu raporladı. Kodlanmış dışlama dilinde Beyaz olmayan adaylara dönük etki 0,646–0,758 aralığında. Etiket kaldırma deneyi, açık demografik kişilik etiketini başlıca sürücü olarak ayırıyor.[2]

Bu iki sayı aynı şeyi ölçmez. Pew, sokaktaki beklentiyi tarar; ön baskı, iş ilanının kelimesi ile modelin verdiği puan arasındaki kaymayı tarar. Verimlilik iddiası burada kadro silmek olarak görünmez. Görünen şey, kimin kısa listeye yazılacağına dair puanın, ilan diline ve modele bırakılmasıdır. Yazarlar bunu AB yapay zekâ kuralının Ek III yüksek risk yükümlülüğü ve ABD EEOC'nin beşte dört eşiği için bir ön dağıtım denetimine çevirir.[1], [2]

Kanıtlama yükü kime kalıyor?

UBS, 2027 mezun ve stajyer girişinde yapay zekâ yetkinliğini koşul yapmıştı; işveren harcamanın getirisini yayımlamamıştı. Pew'un yeni taraması o boşluğu doldurmaz. Doldurduğu şey, başvurunun iki yanında da belirsizliğin büyüdüğüdür: kamuoyu iş kaybı beklerken, ölçülen mekanizma işe alım puanındadır. Önümüzdeki çeyrekte bakılacak şey, bir bankanın veya platformun ilan denetimini ve kadro sayısını aynı anda yayımlayıp yayımlamayacağıdır.[1], [3]