Altı günlük ara
Herson’daki ateşkesin askerî sınırı, sona erdiği anda görünür oldu. Ukrayna’nın güneyinde, Rus işgali altındaki Oleşki’den sivilleri çıkarmak için Melania Trump’ın katkısıyla açılan ara altı gün sürdü. Ateşkes 1 Kasım gecesi bitti. Taraflar bu süre içinde ateşkesin çiğnendiğini bildirmedi. Ukrayna Genelkurmayı ise ertesi gün Rus birliklerinin asker değiştirdiğini ve mühimmat getirdiğini ileri sürdü. Ateşin kesilmesiyle birliklerin ikmal durumunun aynı kalması arasındaki fark, burada somut bir tartışmaya dönüştü.[1]
Tahliye için toplam 750 kişilik 25 otobüs hazırlanmıştı. Melania Trump yaklaşık 800 kişinin çıkarıldığını söyledi; Ukrayna ve Rusya kendi sayılarını yayımlamadı. Otobüs kapasitesi, gerçekleşmiş yolcu sayısının yerine konamaz. Yine de sivillerin çıkışına ayrılan bu koridor, askerî değerlendirmede başlı başına bir sonuçtur. İnsanların çatışma alanından uzaklaştırılmasını hesaba katmadan yalnızca mevzilerin durumuna bakmak, operasyonun koruduğu kişileri görünmez kılar.[1]
Yollardaki araçlar
Genelkurmayın iddiası yalnızca araç görülmesine dayanan bir başlık değildi: birlik değişimi, mevzi güçlendirme, yollarda insansız hava araçlarına karşı koruma ve mühimmat sevkiyatı sayıldı. Bunlar doğruysa, aranın birliklerin yeniden hazırlanmasına hizmet ettiği yorumu anlam kazanır. Fakat aynı görüntüler için somut bir başka açıklama var. Ombudsman Dmytro Lubinets, Sky News görüntülerindeki araçların Ukrayna gözetiminde mayın temizlediğini, kızılhaç işareti taşıdığını ve iş bitince geri döndüğünü söyledi.[1]
Bu ayrım, görüntüdeki araç sayısından daha ağır basıyor. Mayın temizleyen bir zırhlı aracın hareketi ile mühimmat taşıyan bir ikmal aracının hareketi farklı askerî sonuçlara bağlıdır. Lubinets yalnızca kendi gözetimindeki çalışmayı anlattı; Genelkurmayın daha geniş iddiasını bütünüyle çürütmüş olmadı. Genelkurmayın açıklaması da her görüntünün takviye gösterdiğini kanıtlamıyor. Birliklerin ateşkes sonrasındaki kullanılabilir gücü hakkında kesin hesap çıkarmak için bu iki anlatım yeterli değil.[1]
Anlaşmanın askerî sınırı
Lubinets’e göre anlaşma iki tarafın da askerî araç getirmesini veya taşımasını yasaklıyordu. Başlangıçta iki saatte bir uyum denetimi öngörülmüştü. Dolayısıyla mesele, ateşkes metninde hareketlere hiç sınır konmaması diye özetlenemez. Mayın temizliğine ayrılan hareketlerle yasaklanan hareketlerin nasıl ayrıldığı, takviye iddiasının merkezinde duruyor. Ateş açılmadığına ilişkin ortak bildirim, bu ayrımı kendiliğinden çözmüyor.[1]
Herson’daki aradan çıkarılabilecek dar askerî sonuç şu: Sivillerin çıkarılmasına ayrılan bir sessizlik dönemi, karşı tarafın ikmalinin azaldığını veya caydırıldığını kendiliğinden göstermiyor. Tahliye gerçekleşti; birliklerin ne ölçüde güç kazandığı ise tarafların ayrışan açıklamaları içinde kalıyor. Mayın temizliği açıklaması, görünür hareketten saldırı hazırlığı sonucu çıkarmaya karşı somut bir alternatif sunuyor. Bu aranın değerini insanları koruması üzerinden teslim etmek ile cephede kalıcı güç dengesi değiştiğini söylemek arasında ölçülmesi gereken bir mesafe var.[1]