İhtiyaç ile teslimat arasındaki mesafe
Zelenskiy’nin pazar günkü Patriot çağrısında belirleyici ayrıntı, daha önce kararlaştırılmış teslimatların önünün açılmasını istemesi. Ukrayna lideri, ABC’ye verdiği görüşmede aylık ihtiyacı yaklaşık 350 önleyici füze olarak açıkladı; son üç ayda alınan miktarı ise 24 olarak verdi. Bu rakamlar Kiev’in beyanı ve ihtiyacın bağımsız denetimi değil. Yine de talebin yönü açık: savunma kabiliyetinin devamı, kararlaştırılan desteğin kullanılabilir mühimmata dönüşmesine bağlı. Bir sistemin envanterde bulunmasıyla yeni saldırılara karşı görev yapabilmesi arasındaki bağ burada kuruluyor.[1]
Bu iki miktarı bölerek Ukrayna’nın kaç gün dayanabileceğini hesaplayamam. Açıklama toplam stok, her bataryanın hazır olma durumu, tahsis edilen görevler veya bütün ortaklardan gelen teslimatlar için denetlenmiş bir döküm sunmuyor. Aylık ihtiyaç beyanı ile üç aylık teslimat aynı türden ölçüm de değil. Benim çıkardığım sonuç daha sınırlı: ikmaldeki gecikme, hangi tehditlere hangi savunmanın ayrılacağı kararını daha zor hale getirebilir. Bu, belirli bir kentin korumasız kaldığı veya Ukrayna’nın tüm füzelerini tükettiği hükmüne izin vermiyor.[1]
Son saldırı için açıklanan 153 dron ve 119 düşürme veya bastırma sayısı da Patriot’un başarı oranını vermiyor. Bunlar Ukrayna hava kuvvetlerinin saldırının geneline ilişkin sayıları. Hangi hedefin hangi sistemle karşılandığı ayrıştırılmadan bu toplamları Patriot ihtiyacının hesabına taşımak yanıltıcı olur. Dronlara karşı kullanılan araçlarla balistik füze savunmasının mühimmat yükünü aynılaştırmak, tedarikte nerede sıkışma olduğunu da gizler. Haber, önleyici füze talebiyle ilgili; bütün hava savunmasını tek bir silahın performansına indirgemeye elverişli değil.[1]
Müzakere sürerken ikmal
En güçlü alternatif açıklama, bu çağrının müzakere öncesinde ortaklar üzerindeki siyasi baskıyı artırması. Zelenskiy, barış temaslarıyla savunma desteğini aynı açıklamada birleştiriyor. Bu amaç, tedarik sorunu bulunmadığı anlamına gelmez; açıklanan miktarların tam bir teknik bilanço sayılmaması gerektiğini hatırlatır. İkisi aynı anda geçerli olabilir: Kiev gerçek bir ikmal ihtiyacını dile getirirken teslimat takvimini etkilemeye çalışıyor olabilir. Eldeki bilgiler, gecikmenin bütün nedenlerini veya hangi kurumun hangi paketi durdurduğunu kesinleştirmiyor.[1]
Witkoff’un temaslarının ardından yeni teknik görüşmeler beklenirken hava saldırıları sürüyor. Benim değerlendirmem, bu eşzamanlılığın savunma yardımında teslimat süresini ayrı bir siyasi mesele haline getirdiği. Bir görüşmenin yapıcı diye tanımlanması, müzakere boyunca mühimmat tüketiminin duracağına dair güvence vermiyor. Ukrayna’nın talebi bu nedenle toplantı tarihinden önce de sonra da pratik bir soruya dönüyor: kararlaştırılan önleyiciler, savunma görevinin ihtiyaç duyduğu zamanda ulaşacak mı? İlan edilen paket miktarının yanında bu zamanlamanın izlenmesi gerekiyor.[1]
Burada izlenebilir somut sinyal, belirli teslimatların tamamlandığının açıklanması ve desteğin devamlılığını gösteren yeni tedarik kararları. Böyle bir gelişme, bugünkü çağrının hangi bölümünün karşılandığını tartmayı sağlar. Kamuya açıklanmayan stokları tahmin etmeye gerek kalmadan siyasi taahhüt ile sağlanan mühimmat arasındaki mesafe değerlendirilebilir. Patriot meselesinin bu aşamadaki güvenlik anlamı da burada: anlaşılmış yardımın fiilen ulaşması, müzakere sürecinde savunmanın sürdürülebilirliği üzerinde doğrudan ağırlık taşıyor.[1]