İkinci kaynağın koşulu

İkinci tedarikçi bir imzayla üretime başlamıyor. Avio USA’nın Lockheed Martin ile 13 Ekim’de açıkladığı anlaşma, ER GMLRS ve PrSM için motor üretimini ve yeterlilik sürecini kapsıyor. Jim Syring’in tarifinde sıra açık: Avio’nun PrSM’nin ikinci motor kaynağı olması, motorların yeterlilikten geçmesine bağlı. Bu koşul, anlaşmanın askerî değerinin merkezinde duruyor. Tedarikçi sayısı, kullanılabilir üretim sayısıyla aynı şey değil.[1]

Hurt, Virginia’daki tesisin temeli eylülde atıldı. Üretimin başlaması için açıklanan tarih 2029. Bu nedenle anlaşmayı bugünkü ikmal kapasitesine hemen eklemek yanlış bir hesap olur. Yine de ikinci bir kaynağın hazırlanması, gelecekte tek bir üreticinin aksamasına karşı seçenek yaratabilir. Bunun daha dar bir açıklaması da var: Lockheed, yakın vadeli bir açığı kapatmaktan çok ileride ihtiyaç duyabileceği kapasiteyi ayırıyor olabilir. Syring de anlaşmayı kapasite ayırmak olarak anlatıyor.[1]

Üstelik katı yakıtlı motor pazarına girmek, üretim yöntemini bilmekle bitmiyor. Breaking Defense’in aktardığına göre yeni motorların yeterlilik süreci yıllar sürebiliyor. Avio’nun Avrupa’daki üretim geçmişi bir avantaj; Amerikan fabrikasının takvimini kendiliğinden ortadan kaldırmıyor. Savunma planlamasında bu fark önemli. Gelecekteki bir hattı bugünün kullanıma hazır mühimmatına eklemek, ikmal hesabını kâğıt üzerinde güçlendirir; depoyu doldurmaz.[1]

Fabrikanın içindeki ikmal

Syring’in verdiği ayrıntılar asıl darboğazları gösteriyor. Avio, gövde ve nozulları kendi içinde üretmeyi planlıyor. Bu tercih, zaten zorlanan dış tedarik zincirine bağımlılığı azaltabilir. Ancak yükün bir bölümünü fabrikanın kendi işgücüne ve donanımına taşır. Dışarıdan alınmayan parçanın içeride zamanında ve uygun nitelikte üretilmesi gerekir. Dikey bütünleşme, üretim koşullarını ortadan kaldırmaz; bunların nerede karşılanacağını değiştirir.[1]

İşgücü planı bu yüzden motor kadar önemli. Şirket, mekanik, elektrik ve kaynak işleri bilen çalışanları İtalya’daki fabrikalarda üç-dört ay eğitmeyi öngörüyor. Çelik siparişleri başladı; büyük karıştırıcılar, fırınlar ve röntgen cihazları gibi teslim süresi uzun ekipmanlar için yıl sonuna kadar sipariş planlanıyor. Bunlar üretime giden somut hazırlıklar. Hiçbiri tek başına, yeterliliği tamamlanmış motorların seri biçimde çıkmaya başladığını göstermiyor.[1]

Anlaşmanın en güçlü yanı, ikmalin arkasındaki üretim tabanına yeni bir seçenek hazırlaması. En kolay abartılabilecek yanı da bu seçeneği hazır kapasite saymak. Fabrikanın açılması, motorların yeterlilikten geçmesi ve düzenli üretim birbirine bağlı ayrı eşikler. Askerî değeri belirleyecek olan, bu eşiklerden sonra sağlanabilen kullanılabilir çıktıdır. Yeni bir tesisin takvimi, mevcut bir birliğin mühimmat mevcudu yerine yazılamaz.[1]