Yolcu listesini Myanmar belirledi
Putrajaya'nın açıkladığı ilk aşamada 1.476 Myanmar vatandaşı, 29 Eylül'de iki Myanmar savaş gemisi ve bir hastane gemisiyle geri gönderilecek. Malezya İçişleri Bakanlığı programı gönüllü olarak tanımlıyor; yolcuları ise Myanmar hükümeti diplomatik nota yoluyla belirledi. Bu ayrıntılar, iki hükümetin takvim, taşıma ve kabul konusunda anlaşarak kaynak ayırdığını gösteriyor.[1]
Diplomatik nota, Myanmar'ın bu kişileri kabul edeceğini kanıtlıyor; her yolcunun baskı görmeden karar verdiğini açıklamıyor. Malezya, 1951 tarihli Mültecilerin Hukuki Durumuna Dair Sözleşme'ye taraf olmadığı ve mülteci statüsünü resmen tanımadığı için bu ayrım daha da önemli. Kişisel onayı kimin aldığı, vazgeçen kişinin hangi konuma döneceği ve varıştan sonra güvenliği kimin izleyeceği, gönüllülüğün gerçek sınırlarını belirleyecek.[1]
Yönetsel sınıflar, insanların seçeneklerini belirliyor
Malezya'da Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği'ne kayıtlı 215.000'den fazla mülteci ve sığınmacı bulunuyor; bunların 126.000'den fazlası Rohingya. Bakanlığın açıkladığı çerçevede 4.008 kişi kayıtlı mültecilere yönelik bir programdan geçecek, 5.000 kişi gönüllü geri dönüş kapsamına girecek. Ağustos ortasında göçmenlik gözetim merkezlerinde 10.388 Myanmar vatandaşı tutuluyordu; yetkililer bu son gruptaki herkesi mülteci saymıyor.[1]
Malezya'nın başlıca Rohingya hakları örgütü, geri gönderilenlerin yaşamının tehlikeye gireceği gerekçesiyle planın durdurulmasını istedi. Bu itiraz, gönüllülüğü uygulanabilir bir denetime bağlıyor: 29 Eylül'den önce kişilerle ayrı görüşmeler yapıldığının, vazgeçmenin gözetim koşullarını ağırlaştırmayacağının ve varış sonrası bağımsız izlemenin sağlanacağının açıklanması gerekir. Böyle bir güvence, devletlerin kurduğu taşıma düzenine geri dönecek insanların iradesini de katabilir.[1]