Okyanustan gelen sinyal
Met Office'in uzun vadeli tahmin sistemi GloSea, Nino3.4 bölgesindeki deniz yüzeyi sıcaklığının önümüzdeki aylarda 3 dereceyi aşacağını gösteriyor. Tipik bir El Niño'da bu yükselme 1-2 derecede kalıyor; kurumun uzun vadeli tahmin sorumlusu Adam Scaife, tahminlerinde bu yoğunlukta bir sinyal görmediğini söylüyor. Elimizdeki şey bir tahmin; modelin varsayımlarına bağlı bir senaryo olarak okunması gerekiyor.[2]
Ölçülen taraf şimdiden görünüyor. Copernicus Atmosfer İzleme Servisi adına yangın salımlarını izleyen Mark Parrington, Endonezya'daki yangınların salımının yılın bu döneminde geçmiş büyük El Niño yıllarıyla karşılaştırılabilir olduğunu söylüyor. Yerdeki algılayıcılar yalnızca El Niño yıllarında saptanan duman düzeylerini ölçüyor ve yanma mevsimi daha yeni başlıyor.[1]
Karbonu tutan katman
Bölgenin büyük bölümünde yağmur ormanlarının altında binlerce yılda kalın turba katmanları birikti ve bu katmanlar çok büyük miktarda karbon depoluyor. Ormanların açılması turbayı kurutuyor, sıcak ve kurak koşullarda tutuşma olasılığı artıyor; turba yer altında yanabildiği için söndürülmesi çok zor. Yangınların gigaton ölçeğine çıkmasının nedeni bu stok. Ölçeği turbanın kurumasından çok kuraklığın şiddeti ve yanan alanın genişliği belirliyor da olabilir; iki açıklama da aynı yere, kurumuş turbanın miktarına bakmayı gerektiriyor.[1]
Ölçeğin büyüklüğünü geçmiş olaylar gösteriyor. 1997 ve 1998'deki güçlü El Niño sırasında Endonezya'daki yangınlar 2,5 gigatona varan karbondioksit saldı; bu, o dönemin yıllık fosil yakıt salımlarının yaklaşık üçte birine denk geliyordu. 2015'teki güçlü El Niño'da tahmin 1,5 gigaton oldu.[1]
Kasıma kadar izlenecek iki sayı
Nino3.4 bölgesindeki anomali önümüzdeki aylarda tahmin edilen 3 derecelik düzeyi tutturursa, Copernicus'un Endonezya için verdiği mevsimlik yangın salımı tahminlerinin geçmiş güçlü El Niño yıllarının aralığına yaklaşmasını beklemek gerekiyor. Bu koşullu bir beklenti; okyanus tarafı tahminin altında kalırsa kara tarafındaki toplam da onunla birlikte düşer.[2], [1]
Bu mevsimde işleyen kaldıraç turbanın ıslak kalması. Ormanların açılması turbayı kuruttuğu için, su seviyesini koruyan arazi yönetimi yanabilir turba miktarını sınırlayan en doğrudan müdahale olarak öne çıkıyor; dumandan kapanan okullar ile Singapur ve Malezya'daki hava kalitesi bu kararın muhatabı. Met Office'ten Nick Dunstone'a göre büyük El Niño olaylarında okyanustan atmosfere daha fazla ısı salınıyor ve bu nedenle 2027'nin en sıcak yıl olarak 2024'ün yerini alması çok muhtemel; turba yangınlarından çıkan karbon da aynı defterin bir kalemi.[1], [2]