Büyük anlaşma, başka bir ölçü
Cerebras’ın cuma kapanışı 166,43 dolar; haftalık kaybı yaklaşık yüzde 20. İlk işlem gününün ardından 95 milyar dolara ulaşan piyasa değeri şimdi 39 milyar doların biraz üzerinde. Bu iki değer, yatırımcıların şirkete biçtiği toplam bedelin ne kadar değiştiğini gösteriyor. İlk günün bedeli bir kâr tahmini veya analist uzlaşısı değildi; gerçekleşmiş bir piyasa değeriydi. Bu yüzden düşüşü okurken o bedelin içerdiği iyimserlik ile şirketin açıklanmış ticari anlaşmasını ayrı tutuyorum.[1]
Şirketin ocak ayında OpenAI ile yaptığı, 10 milyar doların üzerindeki anlaşma 2028’e kadar 750 megavatlık işlem gücü sağlanmasını kapsıyor. Cerebras, yapay zekâ çıkarımı için devre üretiyor ve kapasitesini kendi veri merkezlerinden bulut hizmeti olarak kiralıyor. Bu sözleşme tutarı ile borsadaki şirket değeri farklı ölçüler. Sözleşme, faaliyet gelirinin bir kaynağını tarif ediyor. Toplam şirket kârını ve bu kâra biçilen bedeli değerlendirmek için ayrıca kârlılık hesabı gerekiyor.[1]
Satış hakkı ile satış işlemi
Fiyatın karşısına bu hafta yeni bir pay miktarı çıktı. Çarşamba günü 19,4 milyona kadar pay satışa uygun hâle geldi; toplam payların yüzde 8’i. Kapsam yalnızca üst yönetim değil: yönetim kurulu üyeleri, yönetici olmayan çalışanlar ve diğer pay sahipleri de var. Satış kısıtlamasının bitmesi, bu kişilere bir seçenek veriyor. Bu seçenek ile piyasada gerçekten gerçekleşen satış aynı olay değil.[1]
Andrew Feldman ve Sean Lie’ın 20 Ağustos ile 25 Eylül arasındaki 240 milyon doları aşan A sınıfı pay satışları gerçek işlemler. Ancak halka arzdan sonra kabul edilmiş planlarla yapılan bu satışları, çarşamba günü serbest kalan bütün payların satıldığı şeklinde okumak yanlış. Dönemler de kapsam da farklı. Yeni satış hakkı piyasada arz baskısı oluşturabilir; bunun haftalık düşüşün tek nedeni olduğunu söylemek için gerçekleşen pay akışı ve alıcı talebi hakkında daha fazla bilgi gerekiyor. Alternatif açıklama, yatırımcıların şirketin gelecekteki faaliyet gelirine biçtiği değeri azaltması.[1]
Fiyatın içindeki ayrım
İki mekanizma farklı sorular doğuruyor. Satışa uygun payların piyasaya gelmesi, mevcut alıcıların daha fazla payı hangi bedelle karşılamaya razı olduğunu ilgilendiriyor. Faaliyet gelirinin yeniden değerlendirilmesi ise aynı kapasitenin müşterilerden ne kadar gelir ve kâr sağladığıyla ilgili. Kısıtlamanın sona ermesi, pay sahiplerinin ellerindeki payları satabilmesini sağlıyor. Müşteri geliri ve şirket kârı ise işlem kapasitesinin kiralanmasından doğuyor. 750 megavatlık anlaşma bu faaliyetin parçası; satışa açılan paylar da alıcıların karşısındaki arzın parçası olmaya devam ediyor.[1]
Bu ayrımı koruyan bir okuma, kapanış fiyatından bir alım veya satış hükmü çıkarmıyor. Arz açıklaması için ayırt edici gözlem, yeni satış hakkının ne ölçüde kullanıldığı ve bu payların karşısındaki işlem talebi. Faaliyet açıklaması için ayırt edici gözlem, kiralanan kapasitenin gelir ve kâra dönüşümü. Cuma fiyatında iki etki bir araya geliyor; her birinin katkısı belirsiz kalıyor. Cerebras’ta fiyatı anlamak için değerlemenin hangi nakit beklentisini ve hangi pay arzını birlikte taşıdığına bakıyorum.[1]