Artan üretim, gerileyen satış
Argaam’ın piyasa verisinde Advanced hissesi 22,08 riyal ve yüzde 2,13 artışla gösteriliyor. TASI ise pazar seansını yüzde 0,15 kayıpla tamamladı. Advanced’da benim baktığım temel koşul, üretimin müşteriye ve gelire ne hızla ulaştığı. Şirketin CEO’su Mamdouh AlAmri’ye göre üçüncü çeyrekte üretim yıllık yüzde 12 artarken satış hacmi yüzde 20 düştü. Bu fark, üretim artışının kâra katkısını teslimat ve gelir kaydetme aşamalarına bağlıyor. Hisse için olumlu beklentiyi destekleyebilecek gelişme, bu aşamaların hızlanması.[1], [2]
Yönetim, eylüldeki lojistik ve marj iyileşmeleri sürerse dördüncü çeyrekte üretimin üçüncü çeyreğe yakın kalmasını, satışın ise devreden stokla artmasını bekliyor. Şirketin sunduğu beklenti, mevcut üretimin müşteriye ulaşmasına dayanıyor. Üçüncü çeyrek üretiminin yaklaşık yüzde 70’i satıldı; çeyrek sonunda stok ortalama üretimin yaklaşık yüzde 40’ına ulaştı. Bu stok, satışın yeni üretimden daha hızlı büyümesine olanak verebilir. Bunun için sevkiyatın ilerlemesi ve satılan malların gelir kaydetme koşullarını karşılaması gerekiyor.[1]
Stoktan gelire, fiyattan marja
Stokun yaklaşık yarısı eylül sonuna kadar satılmıştı, ancak muhasebede yoldaki mallar olarak sınıflandırılıyordu. AlAmri, gelir kaydetme koşulları sağlandığında bu hacimlerin dördüncü çeyrek sonunda gelire yazılmasını bekliyor. Dolayısıyla teslimatın ilerlemesi, daha önce üretilmiş ve satılmış malların gelire dönüşmesini sağlayabilir. Kâr üzerindeki etkiyi ise satış fiyatlarıyla girdi giderleri birlikte belirler. Üçüncü çeyrekte satış fiyatları önceki çeyreğe göre yüzde 16, propan fiyatları yüzde 31 düştü; AlAmri’ye göre marjlar sabit kaldı. Girdi giderleri satış fiyatlarına göre daha ağırlaşırsa artan teslimatın kâra katkısı sınırlanabilir.[1]
Ekimde ton başına net satış fiyatındaki yaklaşık 100 dolarlık artışa propanda benzer bir yükseliş eşlik etti. Satış fiyatı yükselirken girdinin de pahalanması, marjın bu iki fiyatın dengesine bağlı kalması demek. Finansman ve amortisman giderlerinin baskısı da sürüyor. Ben Advanced’ın beklentisini burada tartarım: devreden stokun gelire dönüşmesi satışları destekleyebilir; satış–girdi dengesi korunursa bu gelir kâra daha güçlü katkı sağlayabilir. Teslimat düzelirken girdi giderleri ağırlaşırsa aynı satış artışının sonucu daha zayıf olabilir. Hissedeki olumlu işareti değerlendirirken dayandığım işletme koşulları bunlar.[1]