Kârın yanında finansman ihtiyacı
Smart Güneş’in ortakları için dokuz aylık sonuçta sevindirici bir dönüş var: ana ortaklığa ait sonuç 946,2 milyon TL zarardan 151,9 milyon TL kâra geçti. Benim şirketin finansman ihtiyacı için başlangıç noktam ise nakit akış tablosu. İşletme faaliyetleri 2.431,6 milyon TL nakit kullandı; karşılaştırmalı dönemde 1.698,3 milyon TL nakit üretmişti. Kârın toparlandığı dönemde faaliyetlerin dışarıdan para gerektirmesi, büyümenin hangi kaynakla taşındığı sorusunu öne çıkarıyor.[1]
Ocak-eylül hasılatı 9.603,8 milyon TL’den 11.554,5 milyon TL’ye çıktı. Bu büyümeyi nakde çevirmek için ürünün satılması, alacağın tahsil edilmesi ve tedarik zincirine bağlanan paranın geri dönmesi gerekiyor. Hasılatla birlikte taşınması gereken alacak ve peşin ödeme yükü, şirketin ortaklarıyla kredi verenleri için doğrudan önem taşıyor. Gelir tablosundaki toparlanmanın finansman talebini azaltması, bu işletme sermayesi döngüsüne bağlı.[1]
İşletme sermayesinin duyarlılığı
İşletme sermayesi hareketleri 4.389,7 milyon TL nakit çekti. Ticari alacak artışı 2.221 milyon TL, peşin ödeme artışı 2.258,6 milyon TL kullandı. Ticari borç artışı ise 1.541,7 milyon TL kaynak sağladı. Tedarikçilerin sunduğu bu finansmana rağmen faaliyet nakdinin eksi kalması, satışla tahsilat arasındaki sürenin ve peşin ödemelerin modelde neden ayrı girdiler olması gerektiğini gösteriyor.[1]
Basit bir duyarlılık hesabında, diğer bütün nakit kalemlerini sabit tutup işletme sermayesi çıkışının yalnızca yarısının gerçekleştiğini varsayıyorum. Bu varsayım nakit çıkışını 4.389,7 milyon TL’nin yarısı kadar azaltır; tutar, 2.431,6 milyon TL’lik faaliyet açığının tamamından küçüktür. Böylece işletme sermayesinde güçlü bir rahatlamanın bile tek başına faaliyet nakdini artıya taşımaya yetmediği görülüyor. Bu bir tahsilat tahmini değil, finansman gereğinin söz konusu girdiye duyarlılığını gösteren sınırlandırılmış hesap.[1]
Paranın geri dönüşü
Alacak ve peşin ödemelerdeki artış, büyüyen iş hacminin geçici finansman ihtiyacı olabilir. Alternatif açıklama, tahsilatın yavaşlaması veya faaliyetler için sürekli daha fazla peşin ödeme gerekmesidir. İlki paranın geri dönüş zamanını, ikincisi işin tekrar eden sermaye ihtiyacını değiştirir. Bu ayrım için izlenecek somut gösterge, izleyen finansal açıklamada alacak ve peşin ödemelerin nakit etkisinin hasılatla birlikte nasıl hareket ettiğidir.[1]
Finansman faaliyetleri 1.523,4 milyon TL nakit sağladı; sermaye avanslarından giriş 2.036,8 milyon TL oldu. Eylül sonu nakit 286,3 milyon TL’ye indi. Sermaye avansı işletmenin yarattığı nakitten farklı bir kaynak ve şirketin faaliyetlerini taşıyan finansman bileşiminin parçası. Smart Güneş’in kâra dönüşünün ortaklar açısından ekonomik ağırlığını belirleyen girdi, satışların yeniden dış kaynak gerektirmeden nakde dönme gücü. Bir sonraki değerlendirmede hasılat artışının yanında bu dönüşümün izini ararım.[1]