İş arayanın gördüğü tablo
Eylül anketinde ABD tüketici güveni 81,9’a indi; ağustosun düzeltilmiş düzeyi 88,6 idi. Düşüşü yalnızca bir duygu dalgalanması diye okumak kolay, ama yanıtların içi daha somut: bugünkü iş koşullarını kötü bulanların payı yüzde 20,4’e çıkarken iyi bulanların payı yüzde 18,5’te kaldı. İşlerin bol olduğunu söyleyenlerle iş bulmanın güç olduğunu söyleyenler arasındaki fark 1,7 puana daraldı. İş arayan biri için bu fark, manşet endeksin tek sayısından daha yakındır.[1]
Altı ay sonrasına bakıldığında, daha çok iş bekleyenler yüzde 14,0, daha az iş bekleyenler yüzde 28,4 oldu. Hane gelirinin artacağını düşünenler yüzde 17,9’a gerilerken düşeceğini düşünenler yüzde 15,4’e yükseldi. Bu iki yanıt kümesi aynı kişilere ait olmak zorunda değil; anket böyle bir eşleşme sunmuyor. Yine de iş ve gelir beklentilerinin birlikte zayıflaması, çalışanın önündeki pazarlık alanını anlamak için izlenmesi gereken değişimdir. İş arayanın beklentisi ile gelirini artırmayı uman hanenin beklentisi aynı yönde kaydı.[1]
Hane bütçesinin farklı yüzleri
Hanelerinin bugünkü mali durumunu kötü bulanların sayısı, iyi bulanları dört yıl önce eklenen bu soruda ikinci kez aştı. Ortalama ile medyan on iki aylık enflasyon beklentisi de yüzde 6,1 ve yüzde 5,1’e çıktı. Yazılı yanıtlar mal ve hizmet fiyatlarını, özellikle petrol ile benzini sıkça anıyor. Yakıtın görünürlüğü şaşırtıcı değil: pompadaki fiyat tekrarlanan, ertelenmesi güç bir ödemedir. Ancak anketin bu yanıtları, her hanenin aynı miktarda yakıt tükettiğini veya aynı gelir kaybını yaşadığını söylemiyor.[1]
Gelire göre ayrım da tek çizgili değil. Altı aylık hareketli ortalamada hemen her gelir grubunun güveni geriledi; yüksek gelir grupları genellikle daha iyimser kaldı. Buna karşılık en büyük altı aylık düşüş, yıllık geliri 125.000 ile 149.000 dolar arasında olan hanelerde görüldü. Bu ayrıntı, düşük gelirli hanelerin her ölçüde en hızlı kötüleştiği gibi kolay bir hükmü engelliyor. Elimizde farklı gelir gruplarının gıda, kira ve ulaşım bütçesini aynı tabloda gösteren bir döküm yok; fiyat baskısının kime kaç dolar yüklediğini bu anketten hesaplayamayız.[1]
Conference Board’un çevrim içi örneklemi 23 Eylül’de kapandı. Bu tarihe kadar verilen yanıtlar, eylül sonundaki bütün fiyat değişimlerini kapsayan bir harcama dökümü değildir. Endeksin bugünkü koşullar ve beklentiler için ayrı ölçüler vermesi ise önemli: mevcut durum 109,3’e, beklentiler 63,6’ya geriledi. İnsanlar bugünkü iş ve para durumunu zayıf görürken gelecek döneme daha da temkinli bakıyor. Bu ayrışmanın ücret bordrolarında veya gerçek tüketimde ne kadar karşılık bulduğu, sonraki somut verilerle ölçülebilir.[1]