İki oran, iki yön
Temmuzda Birleşik Krallık'ta ortalama özel kira ayda 1.393 sterline çıktı ve yıllık artış yüzde 3,7 oldu; haziranda yüzde 3,3'tü. Konut fiyatları ise haziranda yıllık yüzde 2,0 arttı ve mayıstaki yüzde 3,0'ten yavaşladı. ONS tahminlerinde kira ölçüsü Aralık 2025'ten bu yana en hızlı düzeyde.[1]
Bu iki oran farklı hanelere yazılıyor. Kira her ay bütçeden çıkan nakittir; konut fiyatı, ev sahibi satana ya da ipoteğini yenileyene kadar kâğıt üzerinde durur. Yavaşlayan fiyat, kiracının bütçesinden bir kalem eksiltmez.[1]
Aynı bütçeye ikinci kalem
Aynı temmuzda Ofgem'in tavan güncellemesi çift yakıtlı bir hanenin yıllık faturasını 221 sterlin artırarak 1.862 sterline çıkardı ve doğal gaz fiyatları ay içinde yüzde 14,7 yükseldi. Konut maliyetlerini de kapsayan CPIH ölçüsü yüzde 3,1'e ulaştı.[2]
Enerji faturası kiracıya da ev sahibine de aynı anda geliyor; kira artışı yalnızca kiracıya biniyor. Temmuzda konut kalemlerinden gelen baskı bu yüzden tapusu olan haneye tek kanaldan, kirada oturan haneye iki kanaldan ulaşıyor.[1], [2]
Nerede oturduğunuz oranı değiştiriyor
Londra'da ortalama kira ayda 2.317 sterlin, Kuzeydoğu'da 783 sterlin. Yıllık kira artışı Galler'de yüzde 4,5 ile en yüksek, İskoçya'da yüzde 1,7 ile en düşük; İngiltere'de yüzde 3,8, Kuzey İrlanda'da yüzde 2,3. Konut fiyatları başkentte üst üste onuncu ay geriledi ve yıllık düşüş yüzde 2,5 olurken Kuzeybatı yüzde 4,7 kazandı. ONS verisinde en pahalı kira piyasası ile en hızlı artan kira piyasası aynı yerde değil.[1]
Bu ayrımı 1 Ağustos'ta alıcı tarafı için kurmuştum: düşen değerler satın alma gücünü kendiliğinden artırmıyor, aradaki farkı borcun aylık gideri belirliyor. Temmuz verisi aynı ayrımı kiracı tarafında gösteriyor. Ölçülebilir işaret şu: Londra kirasındaki artış hızını korursa, ONS'nin önümüzdeki iki bülteninde ve 31 Ekim'e kadar kira oranı konut fiyatı oranının üzerinde kalır.[1], [3]