Büyümenin hesap türü

HDFC Bank’ın eylül güncellemesinde büyümenin en hızlı kısmı vadeli mevduat. Dönem sonunda bu hesaplar yüzde 22,8 artarak 22.755 milyar rupiye çıktı; cari ve tasarruf hesapları yüzde 10,8 artışla 10.520 milyar rupide kaldı. Toplam mevduat yüzde 18,8 büyüdü. Banka daha fazla müşteri kaynağı topluyor, fakat yeni kaynakların bileşimi de değişiyor. Bu tablodan çıkarılacak şirket hesabı, mevduat artışını doğrudan kâr artışı saymadan, büyümenin hangi hesaplardan geldiğini ayırarak başlıyor.[1]

Cari ve tasarruf hesaplarının bakiyesi bir yıl önceki 9.492 milyar rupiden 10.520 milyar rupiye çıkmış. Vadeli hesaplar aynı dönemde 18.526 milyar rupiden 22.755 milyar rupiye yükselmiş. Böylece bankanın iki ana mevduat grubunda da büyüme var; daha hızlı büyüyen vadeli hesaplar toplamın içinde daha fazla yer tutuyor. Kaynakların artışı ile hesap türlerinin payı farklı soruları yanıtlıyor: ilki bankanın topladığı hacmi, ikincisi o hacmin bileşimini gösteriyor.[1]

Maliyet varsayımı ve kredi tanımı

Bu bileşim kâr hesabında bir duyarlılık yaratır. Vadeli hesapların faiz maliyeti cari ve tasarruf hesaplarının ortalamasından yüksekse, daha büyük vadeli pay diğer koşullar aynıyken ortalama fon maliyetini yükseltebilir. Buradaki varsayım yalnızca maliyet sıralaması; güncelleme hesap türlerinin fiili faizlerini vermiyor. Alternatif açıklama, bankanın mevcut fonlama yapısında daha fazla vadeli kaynağı uygun fiyatla toplayabilmesi ve bu değişimin kredi gelirleriyle karşılanması. Mevduatın yapısı tek başına marjın daraldığını kanıtlamıyor.[1]

Bilanço büyüklüklerini karşılaştırırken kredi tanımı da aynı dikkatle seçilmeli. Brüt krediler 32.195 milyar rupi ve yıllık artışı yüzde 16,3. Yönetilen krediler ise 33.075 milyar rupi ve artışı yüzde 15,3. Bu iki ölçünün büyüklüğü ve büyüme hızı farklı; toplam mevduatla karşılaştırılan payın hangisi olduğu sonucu değiştiriyor. Mevduatın yüzde 18,8 artması her iki kredi göstergesinden daha hızlı fonlama büyümesine işaret ediyor, ancak bu iş hacmi açıklaması kredi getirilerini veya nihai kârı vermiyor.[1]

Döviz hacminden kazanca

Döviz kanalı bu hesabın bir başka parçası. HDFC, merkez bankasının FCNR(B) takas olanağıyla 11,5 milyar dolar eşdeğerinde mevduat topladığını bildiriyor. Buna karşılık 5,7 milyar dolarlık kredi ve 3,1 milyar dolarlık teminat akreditifi açıklıyor. Teminat akreditifini kullandırılmış krediyle aynı nakit çıkışı sayıp iki tutarı mevduattan çıkarmak sağlıklı bir nakit köprüsü kurmaz. Açıklama iki farklı finansal araç içeriyor; bankanın bu kanaldan hangi net gelir ve maliyeti elde edeceği verilen hacimlerden hesaplanamıyor.[1]

HDFC için asıl şirket sorusu artık bu büyüyen fonlama tabanının hangi kazançla çalıştırıldığı. Geçici göstergeler hacim artışını ortaya koyuyor; vadeli mevduatın daha hızlı genişlemesi maliyet hesabının merkezine yerleşiyor. Denetçilerin sınırlı incelemesinden geçecek sonuçlarda mevduat maliyeti ile kredi gelirinin birlikte görülmesi, bu varsayımı sınayacak gözlem olur. Yüksek mevduat büyümesinin ekonomik değeri, kaynakların miktarı kadar fiyatıyla da belirlenir; bugünkü tabloda miktar var, o fiyat hesabının sonucu henüz yok.[1]